روسیه: تا زمان رفع تحریم‌ها، دیزل خود را به بازار جهانی عرضه نمی‌کنیم
به گزارش پتروشیمی ها؛پوتین در نشست باشگاه والدای گفت روسیه به اندازه کافی دیزل در اختیار دارد، اما تحریم‌ها و محدودیت‌های تجاری مانع دسترسی این سوخت به بازارهای بین‌المللی شده‌اند.
او همچنین گفت حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه بخشی از اهداف خود را محقق کرده و به گفته وی حدود یک درصد از تولید ناخالص داخلی روسیه را تحت تأثیر قرار داده است. روسیه نیز در حال پاسخ متقابل است.
این اظهارات در شرایطی مطرح شده که روسیه در پایان سپتامبر ممنوعیت صادرات دیزل تولیدکنندگان را تا پایان اکتبر تمدید کرد. (Euronext Live)
کراس‌چک و نکته مهم
داده‌های بازار تأیید می‌کند که صادرات دیزل روسیه به‌شدت کاهش یافته است. طبق داده‌های اس‌اندپی گلوبال، صادرات دیزل و گازوئیل روسیه از بنادر دریای سیاه در هفته منتهی به ۲۴ سپتامبر برای نخستین بار به صفر رسید؛ در حالی که در مدت مشابه سال قبل حدود ۲۰۰ هزار تن در هفته از این بنادر صادر می‌شد. (S&P Global)
همچنین یک روز پس از اظهارات پوتین، الکساندر نواک، معاون نخست‌وزیر روسیه، گفت در صورت ایجاد مازاد تولید، امکان کاهش بخشی از محدودیت صادرات دیزل بررسی خواهد شد. بنابراین موضع روسیه کاملاً دوگانه است: از یک سو استفاده سیاسی از دسترسی به بازار جهانی، و از سوی دیگر آمادگی برای انعطاف عملیاتی در صورت افزایش تولید داخلی. (Reuters)
تحلیل فنی
بازار جهانی دیزل هم‌اکنون با کمبود ساختاری عرضه روبه‌روست. مسئله فقط کاهش نفت خام نیست؛ ظرفیت پالایش، تولید میان‌تقطیرها و جریان تجارت فرآورده نیز محدود شده است.
دیزل در گروه «میان‌تقطیرها» قرار می‌گیرد و برای حمل‌ونقل سنگین، کشاورزی، ماشین‌آلات صنعتی و بخشی از زنجیره تأمین کالا حیاتی است. بنابراین کاهش صادرات یک صادرکننده بزرگ، اثر آنی‌تری بر بازار فرآورده دارد و الزاماً با افزایش تولید نفت خام قابل جبران نیست.
در مورد روسیه، حملات به پالایشگاه‌ها نیز ظرفیت مؤثر پالایشی را کاهش داده و هم‌زمان مسکو برای حفظ تعادل بازار داخلی، صادرات را محدود کرده است. این ترکیب فشار مضاعفی بر بازار جهانی ایجاد می‌کند. (S&P Global)
تحلیل استراتژیک
اهمیت اظهارات پوتین فراتر از ممنوعیت فعلی صادرات است. مسکو عملاً دسترسی به یکی از مهم‌ترین اقلام صادراتی انرژی خود را به یک اهرم مذاکره سیاسی تبدیل می‌کند.
پیام روسیه این است که حتی اگر ظرفیت تولید و عرضه وجود داشته باشد، بازگشت کامل دیزل روسیه به بازار جهانی بدون تغییر در رژیم تحریم‌ها امکان‌پذیر نخواهد بود.
این موضوع برای بازار اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا روسیه پیش از تشدید محدودیت‌ها یکی از عرضه‌کنندگان بزرگ دیزل جهان بود. حذف یا کاهش پایدار چنین حجمی، بازار را مجبور می‌کند مسافت‌های حمل بیشتری، منابع جایگزین و ظرفیت پالایشی بیشتری را به کار گیرد؛ عواملی که همگی هزینه نهایی فرآورده را افزایش می‌دهند.
ارزیابی اگزکیتیو
پیام اصلی این خبر آن است که بحران دیزل دیگر صرفاً یک مسئله پالایشی نیست؛ به یک مسئله ژئوپلیتیک و تجاری تبدیل شده است.
سه عامل هم‌زمان بازار را تحت فشار قرار داده‌اند: کاهش صادرات روسیه، اختلالات ناشی از جنگ و محدودیت‌های حمل‌ونقل، و کاهش انعطاف‌پذیری برخی صادرکنندگان فرآورده.
واکنش روز بعد نواک نشان می‌دهد روسیه احتمالاً می‌خواهد میان دو هدف تعادل برقرار کند: حفظ فشار سیاسی ناشی از محدودیت صادرات و جلوگیری از ایجاد مازاد دیزل در بازار داخلی.
از طرف دیگر، افزایش قیمت دیزل در آمریکا به بیش از ۶.۵۰ دلار در هر گالن، نشان می‌دهد فشار بازار فرآورده اکنون به یک مسئله اقتصادی و سیاسی در کشورهای مصرف‌کننده بزرگ نیز تبدیل شده است. (Euronext Live)
تحلیل سیاسی
موضوع دیزل به‌تدریج از یک مسئله انرژی به بخشی از چانه‌زنی ژئوپلیتیک میان روسیه و غرب تبدیل می‌شود. هم‌زمانی فشار بر پالایشگاه‌های روسیه، تحریم‌های نفتی و محدودیت صادرات، باعث شده جریان تجارت فرآورده به ابزار فشار متقابل تبدیل شود.
در نتیجه، حتی اگر تولید روسیه در کوتاه‌مدت افزایش یابد، بازگشت کامل آن به بازار جهانی بدون تغییر در محدودیت‌های تجاری و مالی لزوماً اتفاق نخواهد افتاد.
جمع‌بندی
بازار جهانی دیزل اکنون با یک کمبود ساده عرضه مواجه نیست؛ بلکه با کاهش هم‌زمان ظرفیت پالایش، اختلال در تجارت و استفاده ژئوپلیتیک از صادرات فرآورده روبه‌روست.
اظهارات پوتین نشان می‌دهد روسیه بازگشت دیزل خود به بازار جهانی را به موضوع تحریم‌ها گره زده است؛ در حالی که اظهارات نواک در روز بعد نشان می‌دهد در صورت تغییر شرایط تولید داخلی، امکان انعطاف در اجرای محدودیت‌ها وجود دارد. این تفاوت برای ارزیابی مسیر قیمت دیزل و شدت بحران عرضه در هفته‌های آینده اهمیت دارد.
همچنین بخوانید: «میکروفن‌ها را خاموش کنید»؛ روایت تازه از اختلاف پزشکیان و پاک‌نژاد
نظرات کاربران (۰ نظر)