بازار نفت در آستانه انفجار قیمتی/ هشدار درباره نفت ۱۳۰ دلاری تا پایان تابستان

به گزارش پتروشیمی ها؛ به اعتقاد نویسنده، سه عامل اصلی تاکنون مانع انفجار قیمت‌ها شده‌اند:

۱. کاهش شدید واردات نفت چین
2. افزایش بی‌سابقه صادرات نفت آمریکا
3. آزادسازی ذخایر استراتژیک نفت (SPR) توسط کشورهای مصرف‌کننده

اما اکنون هر سه عامل در حال تضعیف هستند.

بر اساس ارزیابی ING، اگر محدودیت‌های هرمز تا پایان ژوئیه ادامه یابد، بازار جهانی نفت وارد مرحله‌ای جدید خواهد شد که در آن کاهش ذخایر جهانی به نقطه بحرانی می‌رسد و نفت برنت می‌تواند در تابستان به محدوده ۱۲۰ تا ۱۳۰ دلار در هر بشکه جهش کند.

این مؤسسه انتظار دارد در صورت ادامه وضعیت فعلی، میانگین قیمت برنت در سه‌ماهه سوم سال حدود ۱۱۰ دلار باشد و سپس با بازگشت تدریجی جریان‌های صادراتی خاورمیانه در سال ۲۰۲۷ کاهش یابد.

بیشتر در همین زمینه: بازدید رئیس دانشگاه تبریز از مجتمع پتروشیمی تبریز

تحلیل فنی

۱. مقاله به‌جای تمرکز بر عرضه، بر ذخایر تمرکز دارد

نکته مهم این گزارش آن است که بحث اصلی دیگر میزان تولید نیست؛ بلکه سرعت کاهش ذخایر جهانی است.

در واقع بازار تاکنون از طریق سه منبع جبرانی زندگی کرده است:

* برداشت چین از ذخایر خود
* برداشت آمریکا از ذخایر استراتژیک
* تخلیه موجودی انبارهای تجاری غرب

هر سه مکانیزم ماهیت موقت دارند.

۲. هشدار واقعی گزارش «نقطه عطف موجودی‌ها» است

بازار نفت همیشه با تأخیر واکنش نشان می‌دهد.

در مراحل اولیه بحران:

* ابتدا ذخایر مصرف می‌شوند.
* سپس کسری واقعی ظاهر می‌شود.
* بعد قیمت‌ها جهش می‌کنند.

ING معتقد است پایان ژوئیه زمان ورود به این مرحله سوم است.

به بیان دیگر:

بحران عرضه اکنون وجود دارد، اما بحران موجودی هنوز کامل نشده است.

۳. نقش چین تعیین‌کننده است

در ماه‌های گذشته چین عملاً نقش ضربه‌گیر بازار را بازی کرده است.

اقدامات پکن شامل:

* کاهش واردات نفت
* کاهش نرخ بهره‌برداری پالایشگاه‌ها
* استفاده از ذخایر راهبردی
* کاهش مصرف سوخت حمل‌ونقل جاده‌ای به‌دلیل گسترش خودروهای برقی

اما این سیاست تا ابد قابل ادامه نیست.

هر زمان که چین تصمیم بگیرد دوباره وارد بازار خرید فیزیکی نفت شود، شوک قیمتی می‌تواند بسیار شدیدتر شود.

۴. صادرات رکوردی آمریکا یک عامل پایدار نیست

نویسنده اشاره می‌کند که افزایش صادرات آمریکا عمدتاً از محل کاهش موجودی‌ها بوده و نه افزایش تولید.

این موضوع بسیار مهم است.

اگر موجودی داخلی آمریکا بیش از حد کاهش یابد، دولت ممکن است:

* محدودیت صادراتی اعمال کند.
* اولویت را به بازار داخلی بدهد.

چنین تصمیمی می‌تواند چند میلیون بشکه نفت را از بازار جهانی حذف کند و اثر روانی بزرگی بر قیمت‌ها داشته باشد.

تحلیل استراتژیک

پیام پنهان گزارش

این مقاله در ظاهر یک تحلیل بازار نفت است، اما در عمل یک هشدار ژئوپلیتیکی برای واشنگتن محسوب می‌شود.

پیام اصلی چنین است:

زمان به نفع مصرف‌کنندگان غربی نیست.

هرچه بحران هرمز طولانی‌تر شود:

* ذخایر جهانی کاهش می‌یابد.
* هزینه اقتصادی جنگ بیشتر می‌شود.
* فشار تورمی افزایش می‌یابد.
* انگیزه سیاسی برای توافق افزایش پیدا می‌کند.

تغییر ماهیت تنگه هرمز

یکی از مهم‌ترین نتایج بحران جاری این است که:

تنگه هرمز دیگر صرفاً یک مسیر ترانزیتی نیست، بلکه یک مؤلفه فعال در قیمت‌گذاری ریسک اقتصاد جهانی انرژی شده است.

حتی اگر بخشی از صادرات ادامه پیدا کند، صرف وجود ریسک امنیتی موجب افزایش دائمی:

* هزینه بیمه
* هزینه حمل
* هزینه تأمین مالی محموله‌ها

خواهد شد.

سناریوی پرداخت «عوارض عبور»

مهم‌ترین جمله مقاله احتمال پرداخت هزینه توسط خریداران برای عبور امن از هرمز است.

اگر این سناریو شکل بگیرد:

* امنیت مسیر دریایی به یک کالای اقتصادی تبدیل می‌شود.
* بخشی از درآمدهای نفتی از تولیدکنندگان به بازیگران کنترل‌کننده مسیر منتقل می‌شود.
* ساختار سنتی تجارت نفت خلیج فارس تغییر خواهد کرد.

این موضوع از دید ژئوپلیتیکی بسیار مهم‌تر از افزایش صرف قیمت نفت است.

تحلیل اجرایی (Executive Insight)

گزارش ING را می‌توان یک هشدار زمانی دانست، نه صرفاً یک پیش‌بینی قیمت.

سه عاملی که تاکنون مانع جهش قیمت نفت شده‌اند:

* کاهش تقاضای چین
* صادرات فوق‌العاده آمریکا
* آزادسازی ذخایر استراتژیک

همگی ماهیت موقت دارند.

اگر تا پایان ژوئیه گشایش معناداری در جریان انرژی خلیج فارس ایجاد نشود، بازار نفت احتمالاً وارد مرحله‌ای خواهد شد که در آن کاهش موجودی‌ها جای خود را به کمبود فیزیکی محسوس می‌دهد.

در چنین شرایطی، نفت ۱۲۰ تا ۱۳۰ دلاری دیگر یک سناریوی افراطی نخواهد بود، بلکه به سناریوی محتمل بازار تبدیل می‌شود.

تحلیل سیاسی

این گزارش به‌طور غیرمستقیم نشان می‌دهد که هزینه زمانی بحران برای واشنگتن در حال افزایش است.

از منظر تصمیم‌گیران آمریکایی:

* نفت ۸۰ تا ۹۰ دلاری قابل مدیریت است.
* نفت ۱۰۰ تا ۱۱۰ دلاری مشکل‌ساز است.
* نفت بالای ۱۲۰ دلار می‌تواند به یک بحران سیاسی داخلی تبدیل شود.

بنابراین اگر ارزیابی ING صحیح باشد، از اواخر ژوئیه تا اوت ۲۰۲۶ احتمال افزایش تلاش‌های دیپلماتیک، امنیتی و اقتصادی برای بازگرداندن جریان پایدار نفت خلیج فارس به بازار جهانی افزایش خواهد یافت.

جمع‌بندی نهایی:
این مقاله بیش از آنکه پیش‌بینی قیمت نفت باشد، یک هشدار درباره پایان یافتن ظرفیت جذب شوک در بازار جهانی نفت است. تا امروز بازار با اتکا به ذخایر و کاهش تقاضا توانسته اختلال هرمز را مدیریت کند؛ اما اگر این وضعیت چند هفته دیگر ادامه یابد، احتمال ورود بازار به فاز کمبود واقعی و جهش سریع قیمت‌ها به شکل محسوسی افزایش خواهد یافت.

همچنین بخوانید؛ تنگه هرمز و شوک سوم نفتی؛ چرا آسیا بیشترین فشار را تحمل می‌کند؟