دیوان عدالت اداری: اضافه‌کاری در پاداش پایان خدمت کارگران محاسبه نمی‌شود

هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در رأی شماره ۱۲۴۲، تکلیف نحوه محاسبه پاداش پایان خدمت کارگران را در پرونده‌ای با موضوع اختلاف درباره احتساب اضافه‌کاری مشخص کرد و رأی شعبه‌ای را که به عدم احتساب اضافه‌کاری در پاداش پایان خدمت حکم داده بود، صحیح و منطبق با مقررات تشخیص داد.

بر اساس این رأی، اضافه‌کاری موضوع ماده ۵۹ قانون کار، به عنوان مزد محسوب نمی‌شود و نمی‌تواند مبنای محاسبه پاداش پایان خدمت موضوع ماده ۳۱ قانون کار قرار گیرد.

موضوع پرونده چه بود؟

این پرونده با اعلام تعارض در آرای صادرشده از شعب دیوان عدالت اداری مطرح شد. مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان مازندران با اشاره به پرونده‌های تعدادی از کارگران شهرداری قائم‌شهر اعلام کرد که برخی کارگران پس از بازنشستگی، خواستار دریافت مابه‌التفاوت پاداش پایان خدمت با احتساب مبالغ اضافه‌کاری شده‌اند.

در بخشی از پرونده‌ها، شعب دیوان عدالت اداری شکایت کارگران را رد کرده بودند، اما شعبه دیگری با پذیرش شکایت، حکم به نقض آرای مراجع حل اختلاف داده بود. همین تفاوت در تصمیم‌ها، موضوع را به هیأت عمومی دیوان عدالت اداری کشاند.

اختلاف بر سر محاسبه سنوات کارگران

کارگران شاکی خواستار آن بودند که مبالغ اضافه‌کاری پرداخت‌شده در طول دوران اشتغال نیز در محاسبه پاداش پایان خدمت آنها لحاظ شود.

در مقابل، اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان مازندران استدلال کرده بود که کارگران موردنظر در شهرداری قائم‌شهر مشغول به کار بوده‌اند و این مجموعه دارای طرح طبقه‌بندی مشاغل مصوب وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی است.

بر اساس استدلال مطرح‌شده در پرونده، در کارگاه‌های دارای طرح طبقه‌بندی مشاغل، مزد گروه و مزد سنوات، مزد مبنا را تشکیل می‌دهد و پاداش پایان خدمت کارگران نیز بر همین اساس محاسبه شده است.

استدلال درباره اضافه‌کاری

در جریان رسیدگی، بر این موضوع تأکید شد که اضافه‌کاری بابت انجام کار در ساعات مازاد بر ساعات قانونی کار و بر اساس ماده ۵۹ قانون کار پرداخت می‌شود.

اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان مازندران با استناد به مقررات قانون کار اعلام کرده بود که اضافه‌کاری نباید در محاسبه پاداش پایان خدمت کارگران مشمول قانون کار لحاظ شود.

همچنین در این پرونده به تفاوت میان مقررات مربوط به مستخدمان دولت و کارگران مشمول قانون کار اشاره شده بود و استدلال شد که مقررات مربوط به پاداش پایان خدمت کارکنان دولت را نمی‌توان به کارگران مشمول قانون کار تسری داد.

اختلاف آرای شعب دیوان عدالت اداری

در یکی از پرونده‌های مورد بررسی، شعبه ۳۴ دیوان عدالت اداری با این استدلال که اضافه‌کاری به‌طور مستمر به کارگر پرداخت شده و حق بیمه آن نیز به سازمان تأمین اجتماعی واریز شده است، اضافه‌کاری را در محاسبه پاداش پایان خدمت قابل احتساب دانسته بود.

این رأی در شعبه ۱۵ تجدیدنظر دیوان عدالت اداری نیز تأیید شد.

در مقابل، شعبه ۱۱ دیوان عدالت اداری با استناد به مقررات قانون کار، از جمله تبصره ۲ ماده ۳۶، شکایت کارگر را رد کرد. این رأی نیز در شعبه ۱۲ تجدیدنظر دیوان عدالت اداری تأیید شد.

به این ترتیب، میان آرای شعب دیوان عدالت اداری درباره نحوه محاسبه پاداش پایان خدمت و امکان احتساب اضافه‌کاری تعارض ایجاد شد.

رأی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری

هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۹ تیر ۱۳۹۷ با بررسی موضوع، ابتدا تعارض موجود میان آرای شعب را محرز دانست.

سپس هیأت عمومی اعلام کرد ماده ۷ قانون اصلاح پاره‌ای از مقررات مربوط به حقوق بازنشستگی بانوان شاغل، خانواده‌ها و سایر کارکنان مصوب سال ۱۳۷۹، که درباره پرداخت پاداش پایان خدمت مستخدمان دولت است، به کارگران مشمول قانون کار قابل تسری نیست.

هیأت عمومی همچنین با توجه به اینکه محل اشتغال شاکیان دارای طرح طبقه‌بندی مشاغل بوده است، مزد مبنا را مطابق تبصره ۲ ماده ۳۶ قانون کار، مبنای محاسبه سنوات خدمت دانست.

اضافه‌کاری مبنای پاداش پایان خدمت نیست

نکته اصلی رأی هیأت عمومی این است که اضافه‌کاری موضوع ماده ۵۹ قانون کار، مزد محسوب نمی‌شود تا مبنای محاسبه پاداش پایان خدمت قرار گیرد.

بر همین اساس، هیأت عمومی دیوان عدالت اداری رأی شعبه ۱۱ دیوان عدالت اداری را که به رد شکایت و عدم احتساب اضافه‌کاری در پاداش پایان خدمت موضوع ماده ۳۱ قانون کار صادر شده بود، صحیح و موافق مقررات تشخیص داد.

این رأی برای مراجع اداری لازم‌الاتباع است

هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در پایان تصریح کرد که این رأی به استناد بند ۲ ماده ۱۲ و ماده ۸۹ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط، در موارد مشابه لازم‌الاتباع است.

مشخصات رأی

  • مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری
  • شماره دادنامه: ۱۲۴۲
  • تاریخ دادنامه: ۱۹ تیر ۱۳۹۷
  • کلاسه پرونده: ۱۳۶۴/۹۷
  • موضوع: اعلام تعارض در آرای صادرشده از شعب دیوان عدالت اداری
  • موضوع اصلی: عدم احتساب اضافه‌کاری در پاداش پایان خدمت کارگران
  • مبنای مورد استناد: ماده ۳۱ و ماده ۵۹ و تبصره ۲ ماده ۳۶ قانون کار

همچنین بخوانید؛ دیوان عدالت اداری یک دستورالعمل وزارت کار درباره مرخصی کارگران را ابطال کرد

۵/۵ - (۱ امتیاز)