حقوق مستقیم، اما پیمانکار همچنان پابرجاست؛ مطالبه نیروهای شرکتی نفت چیست؟
انتقاد کارگران نفت از مسیر ساماندهی نیروهای شرکتی
به گزارش پتروشیمی‌ها، موضوع ساماندهی نیروهای شرکتی طی سال‌های گذشته به یکی از مطالبات مهم نیروهای پیمانکاری در دستگاه‌های اجرایی، به‌ویژه صنعت نفت و گاز، تبدیل شده است؛ مطالبه‌ای که محور اصلی آن پایان دادن به واسطه‌گری، کاهش تبعیض مزدی و ایجاد رابطه مستقیم میان نیروی کار و مجموعه اصلی محل خدمت عنوان می‌شود.
در همین چارچوب، انتقادهایی نسبت به مسیر اخیر دولت برای ساماندهی نظام پرداخت نیروهای شرکتی مطرح شده است. منتقدان بر این باورند که میان «ساماندهی نیروهای شرکتی» و «ساماندهی نظام پرداخت» تفاوت اساسی وجود دارد و اصلاح نحوه پرداخت حقوق نباید به‌عنوان جایگزینی برای تعیین تکلیف ساختار پیمانکاری تلقی شود.
ساماندهی پرداخت با حذف پیمانکار یکسان نیست
بر اساس گزارش‌های منتشرشده، مسیر فعلی ساماندهی بیشتر بر شفاف‌سازی اطلاعات نیروهای شرکتی، ساماندهی فرآیند پرداخت و افزایش نظارت بر قراردادهای پیمانکاری متمرکز است.
از این منظر، اجرای چنین رویکردی لزوماً به معنای تبدیل وضعیت تمامی نیروهای شرکتی یا حذف کامل شرکت‌های پیمانکاری نیست؛ موضوعی که همین تفاوت، به یکی از محورهای اصلی انتقاد نیروهای پیمانکاری تبدیل شده است.
کارگران نفت می‌گویند مسئله آنها صرفاً نحوه پرداخت حقوق نیست و بخش مهمی از مطالبه به ماهیت رابطه کاری و نقش شرکت‌های واسطه در تأمین نیروی انسانی بازمی‌گردد.
مطالبه نیروهای شرکتی نفت چیست؟
از نگاه بخشی از نیروهای شرکتی صنعت نفت، حتی اگر حقوق با نظم بیشتر و به شکل مستقیم‌تری پرداخت شود، باقی ماندن پیمانکار در ساختار تأمین نیروی انسانی می‌تواند همچنان بخشی از مشکلات موجود را پابرجا نگه دارد.
به اعتقاد این نیروها، موضوعاتی مانند امنیت شغلی، رابطه چندلایه کارفرمایی، تبعیض مزدی و جایگاه نیروی انسانی در مجموعه اصلی تنها با اصلاح فرآیند پرداخت به‌طور کامل برطرف نمی‌شود.
بر همین اساس، آنها خواستار آن هستند که برنامه ساماندهی نیروهای شرکتی از موضوع پرداخت فراتر رفته و درباره آینده شرکت‌های پیمانکاری، وضعیت استخدامی نیروها و امکان برقراری قرارداد مستقیم نیز تصمیم‌گیری شود.
گره قدیمی پیمانکاران در صنعت نفت
موضوع ساماندهی نیروهای شرکتی سال‌هاست در دستور کار قرار دارد و در این مدت، پیشنهادها و وعده‌های مختلفی درباره کاهش یا حذف واسطه‌ها و اصلاح وضعیت نیروهای پیمانکاری مطرح شده است.
با این حال، ادامه حضور شرکت‌های پیمانکاری در بخش‌هایی از ساختار نیروی انسانی، موجب شده بخشی از نیروهای شرکتی همچنان خواستار تعیین تکلیف نهایی وضعیت خود باشند.
در صنعت نفت، اهمیت این موضوع به دلیل گستردگی استفاده از نیروهای پیمانکاری و حساسیت مشاغل عملیاتی و تخصصی، بیشتر مورد توجه قرار گرفته است.
دو نگاه متفاوت به ساماندهی نیروهای شرکتی
در شرایط فعلی، می‌توان دو رویکرد اصلی را در موضوع ساماندهی نیروهای شرکتی مشاهده کرد؛ از یک سو، تمرکز بر اصلاح فرآیند پرداخت، شفافیت اطلاعات، کنترل منابع و نظارت بر قراردادهای پیمانکاری قرار دارد و از سوی دیگر، بخشی از نیروهای شرکتی صنعت نفت تأکید دارند که ساماندهی واقعی باید شامل تعیین تکلیف پیمانکاران و رابطه کاری نیروها نیز باشد.
به این ترتیب، اختلاف اصلی بر سر اصل ساماندهی نیست، بلکه درباره دامنه و نتیجه نهایی این ساماندهی است؛ اینکه آیا اصلاح نظام پرداخت می‌تواند هدف نهایی باشد یا اینکه باید همزمان درباره ساختار پیمانکاری و رابطه مستقیم نیروی کار با دستگاه اجرایی نیز تصمیم‌گیری شود.
مطالبه رابطه مستقیم و امنیت شغلی
نیروهای شرکتی صنعت نفت همچنان بر چند مطالبه اصلی تأکید دارند: برقراری رابطه کاری مستقیم، کاهش تبعیض مزدی، افزایش امنیت شغلی و تعیین تکلیف نقش شرکت‌های پیمانکاری.
از دیدگاه منتقدان، اصلاح نظام پرداخت می‌تواند بخشی از مشکلات اقتصادی و مالی نیروهای شرکتی را کاهش دهد، اما تا زمانی که درباره ساختار پیمانکاری و رابطه کاری تصمیم روشنی اتخاذ نشود، مطالبه اصلی این نیروها همچنان پابرجا خواهد بود.
در نهایت، آینده ساماندهی نیروهای شرکتی صنعت نفت به این بستگی دارد که سیاست‌های اجرایی دولت تا چه اندازه از اصلاح فرآیند پرداخت فراتر رفته و به موضوعاتی مانند امنیت شغلی، وضعیت پیمانکاران و رابطه مستقیم نیروی انسانی با مجموعه اصلی ورود کند.
نظرات کاربران (۰ نظر)