به گزارش پتروشیمی ها، بازار جهانی نفت بار دیگر تحت تأثیر افزایش ریسک‌های ژئوپلیتیکی در خاورمیانه قرار گرفت و قیمت برنت به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه بازگشت.

موج جدید نگرانی‌ها پس از حملات حوثی‌ها به اهدافی در عربستان شکل گرفت؛ حملاتی که در شرایطی رخ داده‌اند که بازار هنوز با ریسک‌های ناشی از اختلال در تردد نفتکش‌ها، وضعیت تنگه هرمز و محدودیت‌های عرضه دست‌وپنجه نرم می‌کند.

در معاملات امروز، برنت در محدوده ۱۰۱ دلار قرار گرفت و نفت خام آمریکا نیز حوالی ۹۰ دلار در هر بشکه معامله شد.

حمله به عربستان؛ ریسک جدید برای بازار نفت

مقام‌های عربستان اعلام کردند فرودگاه‌های جازان و نجران هدف حملات قرار گرفته‌اند.

همزمان، حوثی‌ها نیز از انجام حملات موشکی و پهپادی علیه اهدافی در عربستان خبر داده‌اند.

این حملات در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا کرده‌اند که عربستان یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان و صادرکنندگان نفت جهان است و هرگونه آسیب جدی به تأسیسات نفتی، پالایشگاه‌ها، خطوط لوله یا پایانه‌های صادراتی این کشور می‌تواند مستقیماً بر بازار جهانی اثر بگذارد.

با این حال، هیچ اختلال عمده و تأییدشده‌ای در تولید نفت عربستان در نتیجه حملات اخیر گزارش نشده است و افزایش قیمت نفت عمدتاً منعکس‌کننده افزایش «صرف ریسک» در بازار است.

خط لوله شرق–غرب دوباره به ۵.۸ میلیون بشکه رسید

این تحول در حالی رخ داده که عربستان در روزهای اخیر توانسته جریان نفت در خط لوله شرق–غرب را به حدود ۵.۸ میلیون بشکه در روز برساند.

این خط لوله ظرفیت اسمی حدود ۷ میلیون بشکه در روز دارد و نفت را از مناطق شرقی عربستان به پایانه‌های دریای سرخ منتقل می‌کند.

اهمیت این مسیر در بحران فعلی بسیار زیاد است؛ زیرا به عربستان اجازه می‌دهد بخشی از نفت خود را بدون عبور مستقیم از تنگه هرمز به بازار جهانی برساند.

بنابراین، بازگشت جریان خط لوله به ۵.۸ میلیون بشکه در روز تا حدی اثر افزایش ریسک‌های هرمز را خنثی کرده است.

اما بازار هنوز آرام نشده است

بازار نفت اکنون با یک دوگانگی جدی مواجه است.

از یک طرف، عرضه نفت خاورمیانه در حال بهبود است و طی ۷ تا ۱۰ روز اخیر حدود ۱۲ میلیون بشکه در روز نفت خام و ۲ میلیون بشکه در روز فرآورده‌های نفتی از منطقه با نفتکش‌ها صادر شده است.

از طرف دیگر، حملات جدید به عربستان و تداوم تهدید علیه نفتکش‌ها نشان می‌دهد این روند بهبود می‌تواند در هر لحظه با یک شوک امنیتی جدید مواجه شود.

به همین دلیل، معامله‌گران حتی با وجود افزایش عرضه، حاضر نیستند ریسک اختلال بعدی را از قیمت نفت حذف کنند.

تنگه هرمز همچنان نقطه حساس بازار است

بحران هرمز همچنان یکی از مهم‌ترین عوامل تعیین‌کننده قیمت نفت است.

اگرچه بخشی از نفت خلیج فارس از طریق مسیرهای جایگزین صادر می‌شود، اما حجم نفت عبوری از هرمز همچنان پایین‌تر از سطح پیش از بحران قرار دارد.

بر اساس برآوردهای بازار، جریان نفت خام از این تنگه اخیراً به حدود ۷۴ درصد سطح پیش از جنگ رسیده است.

این کاهش به آن معناست که بخشی از نفت همچنان مجبور است از مسیرهای جایگزین، انتقال کشتی‌به‌کشتی یا زیرساخت‌های زمینی عبور کند.

افزایش هزینه حمل، قیمت نفت را بالا نگه داشته است

مشکل بازار تنها حجم نفت نیست.

ریسک حمل‌ونقل در منطقه باعث افزایش هزینه نفتکش‌ها و بیمه شده است. شرکت‌های کشتیرانی برای ورود به مناطق پرریسک، نرخ‌های بالاتری مطالبه می‌کنند و بخشی از ناوگان نیز به مسیرهای جایگزین اختصاص یافته است.

در نتیجه، حتی زمانی که حجم فیزیکی صادرات نفت افزایش پیدا می‌کند، هزینه رساندن هر بشکه نفت به پالایشگاه‌های آسیایی و سایر بازارهای مصرف همچنان بالاست.

این مسئله یکی از دلایلی است که قیمت نفت را در نزدیکی مرز ۱۰۰ دلار نگه داشته است.

ذخایر آمریکا هم سیگنال صعودی داد

همزمان با افزایش ریسک‌های خاورمیانه، ذخایر نفت خام آمریکا نیز کاهش یافته است.

بر اساس برآورد اولیه، موجودی نفت خام آمریکا در هفته منتهی به ۲ اکتبر حدود ۲.۰۹ میلیون بشکه کاهش داشته است.

کاهش ذخایر آمریکا در شرایطی که بازار جهانی با ریسک‌های ژئوپلیتیکی مواجه است، به تقویت نگرانی درباره حاشیه عرضه کمک می‌کند.

ذخایر بنزین آمریکا نیز در همین هفته حدود ۱.۳۷ میلیون بشکه کاهش داشته است.

بازار فرآورده‌ها حتی حساس‌تر است

یکی از نگرانی‌های مهم‌تر برای بازار جهانی، وضعیت فرآورده‌های نفتی است.

حملات و اختلالات پالایشگاهی می‌تواند باعث کاهش تولید فرآورده‌هایی مانند گازوئیل شود؛ حتی اگر تولید نفت خام همچنان بالا باقی بماند.

در شرایط فعلی، بازار گازوئیل در بسیاری از مناطق با محدودیت عرضه مواجه است و هرگونه اختلال جدید در پالایشگاه‌های خاورمیانه یا مسیرهای حمل‌ونقل می‌تواند فشار بیشتری بر قیمت فرآورده‌ها وارد کند.

این همان چیزی است که تحلیلگران از آن به عنوان انتقال «کمبود» از بازار فرآورده‌ها به بازار نفت خام یاد می‌کنند.

آمریکا هم با ریسک جدیدی مواجه شده است

بازار نفت همزمان با بحران خاورمیانه، با یک ریسک آب‌وهوایی در آمریکا نیز مواجه شده است.

یک سامانه طوفانی در خلیج مکزیک در حال تقویت است و انتظار می‌رود به نخستین توفان گرمسیری بزرگ فصل اقیانوس اطلس در سال ۲۰۲۶ تبدیل شود.

منطقه تحت تأثیر این سامانه حدود ۱۵ درصد تولید نفت خام آمریکا و ۵ درصد تولید گاز طبیعی این کشور را در بر می‌گیرد.

همچنین احتمال اختلال در فعالیت چند پالایشگاه ساحل خلیج مکزیک وجود دارد؛ منطقه‌ای که حدود نیمی از ظرفیت پالایش نفت آمریکا را در اختیار دارد.

بنابراین بازار نفت همزمان با ریسک خاورمیانه و ریسک آب‌وهوایی آمریکا مواجه شده است.

چرا نفت با وجود افزایش عرضه هنوز ۱۰۰ دلاری است؟

این پرسش اکنون به یکی از مهم‌ترین موضوعات بازار تبدیل شده است.

پاسخ را باید در ترکیب چند عامل جست‌وجو کرد:

  • افزایش ریسک حملات به زیرساخت‌های انرژی خاورمیانه
  • ادامه نااطمینانی درباره تنگه هرمز
  • کاهش ذخایر نفت خام آمریکا
  • افزایش هزینه حمل نفتکش‌ها
  • فشار بازار گازوئیل و فرآورده‌ها
  • احتمال اختلال تولید نفت آمریکا به دلیل طوفان
  • کاهش حاشیه امن ذخایر جهانی

در واقع، بازار نفت در حال حاضر به جای تمرکز صرف بر میزان عرضه موجود، هزینه و ریسک رساندن نفت به مصرف‌کننده را نیز در قیمت‌گذاری لحاظ می‌کند.

نفت در محدوده ۱۰۰ دلار باقی می‌ماند؟

تحلیلگران بازار معتقدند تا زمانی که نشانه مشخصی از کاهش تنش‌ها در منطقه مشاهده نشود، قیمت نفت می‌تواند در نزدیکی محدوده ۱۰۰ دلار باقی بماند.

در مقابل، اگر صادرات خاورمیانه به روند عادی بازگردد، تردد نفتکش‌ها در هرمز افزایش پیدا کند و مسیرهای جایگزین بتوانند بخش بیشتری از نفت منطقه را جابه‌جا کنند، فشار صعودی بر قیمت‌ها کاهش خواهد یافت.

بنابراین مسیر قیمت نفت در کوتاه‌مدت بیش از هر چیز به تحولات امنیتی و میزان واقعی اختلال در عرضه وابسته است.

جمع‌بندی

بازگشت برنت به بالای ۱۰۰ دلار نشان می‌دهد بازار نفت هنوز بحران امنیت انرژی خاورمیانه را پشت سر نگذاشته است.

از یک سو، عربستان توانسته جریان خط لوله شرق–غرب را به ۵.۸ میلیون بشکه در روز برساند و صادرات نفت منطقه در حال بازیابی است؛ از سوی دیگر، حملات جدید حوثی‌ها و تهدیدهای ادامه‌دار علیه زیرساخت‌ها و نفتکش‌ها، ریسک اختلال دوباره در عرضه را افزایش داده است.

در کنار این عوامل، کاهش ذخایر نفت خام آمریکا و احتمال اختلال در تولید و پالایش این کشور، لایه دیگری از ریسک را به بازار اضافه کرده است.

در نتیجه، تا زمانی که چشم‌انداز امنیتی خاورمیانه روشن‌تر نشود، محدوده ۱۰۰ دلار برای برنت می‌تواند همچنان به عنوان یک سطح مهم و حساس در بازار جهانی نفت باقی بماند.

همچنین بخوانید؛ ذخایر نفت آمریکا ۲.۱ میلیون بشکه کاهش یافت؛ فشار بر بازار جهانی نفت بیشتر شد

Rate this post