بهای نفت برنت در اواخر صبح حوالی ۶۶٫۹۰ دلار در هر بشکه معامله شد و تا عصر بیش از ۶۷ دلار رسید، و نفت خام آمریکا (WTI) نیز حدود ۶۲ دلار دیده شد؛ که این سطح قیمتی بیش از یک بازگشت ساده از افت قبلی بود و نشان‌دهنده بازنگری ریسک عرضه در کوتاه‌مدت است.

محرک فوری این رشد، طوفان زمستانی شدیدی بود که تولید نفت در ایالات متحده را مختل و زنجیره‌های لجستیکی در ساحل خلیج (Gulf Coast) را به‌هم ریخت، به‌طوری‌که تا حدود ۲ میلیون بشکه‌درروز تولید خام به‌طور موقت متوقف شد و جریان صادرات نفت از بنادر خلیج تا روز یک‌شنبه عملاً به صفر رسید.

در کنار اثر مستقیم آب‌وهوا، زمینه بنیادی عرضه جهانی نیز پیش از این در وضعیت فشرده‌ای قرار داشت، تا جایی‌که هرگونه اختلال، بزرگ‌تر از حد معمول به‌نظر می‌رسد. میدان نفتی «تنگیز» در قزاقستان پس از آتش‌سوزی و قطع برق با سرعت کندتری به تولید عادی بازمی‌گردد. همچنین تضعیف ارزش دلار آمریکا به افزایش قیمت‌ها کمک کرده است.

عامل سوم، همان «پرمیوم ریسک» ژئوپولیتیک است: حضور دارایی‌های نیروی دریایی آمریکا در خاورمیانه سبب افزایش سمت تقاضای پوشش ریسک در بازار نفت شده است، هرچند هیچ اتفاق نظامی قطعی رخ نداده است.

تحلیل فنی

بازار نفت طی چند روز اخیر واگرایی قابل‌توجهی میان داده‌های عرضه و قیمت ایجاد کرده است:

بیشتر در همین زمینه: ده‌ماهه «پتروشیمی پارس» با افزایش ۲۵ درصدی درآمد بسته شد

• تحلیل عرضه کوتاه‌مدت: اختلال در تولید ۲ میلیون بشکه‌درروز در منطقه ساحل خلیج، هرچند موقت، سطح موجودی‌های سریع‌التغییر (spot) را محدود کرده و انگیزه خرید برای جبران ریسک عرضه ایجاد کرده است.

• شاخص‌های قیمتی: عبور نفت برنت بالای محدوده ۶۷ دلار و تثبیت بالای آن نشان می‌دهد که مومنتوم صعودی کوتاه‌مدت تقویت شده است و بازار در پی کشف قیمت جدیدی در پاسخ به ریسک‌های عملیاتی است.

• نحوه برخورد با دلار: تضعیف شاخص دلار باعث جذابیت بیشتر دارایی‌های کالایی مانند نفت می‌شود، و این امر می‌تواند روند صعودی قیمت‌ها را تشدید کند.

بر این اساس، از دید تکنیکال، اگر نفت بتواند سطح مقاومت روانی ۶۸–۷۰ دلار را پس بگیرد و حفظ کند، سناریوی ادامه‌دار رشد قیمت در صورت بروز اخبار بیشتر درباره اختلالات فیزیکی یا تضادهای ژئوپولیتیک محتمل‌تر خواهد شد.

تحلیل استراتژیک

چند عامل استراتژیک بر روند بازار خام تأثیرگذار هستند:

۱. ضعف عرضه جهانی: تولید کمتر از حد انتظار در میدان‌های بزرگ مانند تنگیز (کاهش بازگشت به ظرفیت کامل) نشان‌دهنده این است که تعادل عرضه–تقاضا در مقطع کنونی شکننده است و هر شوک احتمالی می‌تواند اثر بزرگی بر قیمت‌ها داشته باشد.
۲. اختلالات لجستیکی: بندرهای گلف کوست نقش «شیر اطمینان» در سیستم نفت ایالات متحده دارند؛ تعطیلی موقت آن‌ها باعث بالا رفتن ارزش احتمالی عرضه‌های باقی‌مانده شد.
۳. پریمیوم ریسک ژئوپولیتیک: حضور تجهیزات نیروی دریایی در خاورمیانه وعدم بهبود قابل‌توجه در تنش‌های سیاسی باعث شده تا بازار ریسک بالقوه اختلالات مهم را در قیمت انعکاس دهد.

در مجموع، استراتژی معامله‌گران و تحلیل‌گران اکنون در جهت پوشش ریسک مرتبط با عرضه محدود و تنش‌های احتمالی تنظیم شده است، و این امر می‌تواند در کوتاه‌مدت مانع از عقب‌نشینی قابل‌توجه قیمت‌ها شود مگر اینکه اختلالات برطرف گردد یا داده‌های قوی از افزایش عرضه منتشر شود.

تحلیل اجرایی

برای فعالان بازار انرژی و تصمیم‌گیرندگان تجاری، نکات کلیدی زیر حیاتی‌اند:

• مدیریت زنجیره عرضه: اختلالات آب‌وهوایی می‌توانند تاثیر قابل‌توجهی بر تولید و صادرات نفت داشته باشند. شرکت‌ها باید از سناریوهای آمادگی برای اختلالات فیزیکی برخوردار باشند.

• پریمیوم ریسک قیمت: بازار همچنان به سیگنال‌های ژئوپولیتیک واکنش خواهد داد، بنابراین اطلاعات دقیق لحظه‌ای (real-time) از رخدادهای سیاسی و نظامی برای مدیریت پورتفوی نفتی ضروری است.

• تاب‌آوری عملیاتی: برنامه‌های عملیاتی شرکت‌های نفتی برای مواجهه با طوفان‌ها و اختلالات لجستیکی باید به‌روز شوند، زیرا بازار به کوچک‌ترین نشانه‌های کاهش عرضه واکنش سریع نشان می‌دهد.

تحلیل سیاسی

در سطح بین‌المللی، تنش‌های ژئوپولیتیک، به‌ویژه در خاورمیانه، بر انتظارات بازار نفت تأثیرگذار است:

• حضور نظامی دول غربی در خاورمیانه و نگرانی از بروز درگیری‌های بزرگ‌تر باعث اضافه شدن «پرمیوم ریسک» به قیمت‌های نفت شده است.

•‌عدم پیشرفت قابل‌توجه در حل تعارض‌های سیاسی جهانی (مانند تنش‌های مرتبط با اوکراین و مسائل خاورمیانه) همچنان بستر عدم‌اطمینان را در بازار انرژی حفظ می‌کند.

در مجموع، حتی بدون وقوع درگیری نظامی قطعی، انتظارات مبنی‌بر افزایش ریسک عرضه، یک عامل سیاسی اثرگذار بر قیمت نفت در بازار جهانی بوده است.

همچنین در ادامه بخوانید؛ رشد پایدار قیمت نفت علیرغم ریسک اشباع عرضه