چرا کانادا در حال بازاندیشی درباره خطوط لوله و بازگشت به ایده پالایشگاههاست؟
بحث دیرینه کانادا درباره نحوه رساندن نفت به بازار، با اظهارات تازه «دیوید اِبی» نخستوزیر بریتیش کلمبیا، وارد مسیر جدیدی شده است. وی پیشنهاد کرده بهجای تمرکز بر ساخت خطوط لوله صادراتی جدید، سرمایهگذاری در احداث پالایشگاهها در اولویت قرار گیرد تا ارزش افزوده بیشتری در داخل کشور ایجاد شود، وابستگی به خریداران آمریکایی کاهش یابد و آسیبپذیری در برابر اختلالات زنجیره جهانی عرضه کمتر شود.
کانادا با وجود صادرات عمده نفت بهصورت نفت خام، در تأمین سوختهای پالایششده خودکفا نیست و بخش قابلتوجهی از بنزین و گازوئیل مصرفی—بهویژه در شرق کشور و بریتیش کلمبیا—را وارد میکند. این بحث در حالی مطرح میشود که پروژههای خط لوله با موانع سیاسی، اجتماعی و تأمین مالی روبهرو هستند و همزمان، حاشیه سود پالایشگاهها در سطح جهانی به دلیل محدودیت عرضه فرآوردهها رو به افزایش است.
در مقابل، منتقدان هشدار میدهند ساخت پالایشگاههای جدید بسیار پرهزینه، زمانبر در اخذ مجوزها و در معرض رقابت شدید با واحدهای جدیدتر و کمهزینهتر در خاورمیانه و آسیاست. افزون بر این، احتمال بازگشت نفت ونزوئلا به بازار آمریکا—که پالایشگاههای آن برای نفتهای سنگین مشابه خوراک کانادا آمادهاند—ابهامهای تازهای برای جایگاه صادراتی کانادا ایجاد کرده است.
تحلیل فنی
•عدم توازن زنجیره ارزش: کانادا عمدتاً صادرکننده نفت خام است اما در بخش فرآوردههای پالایششده به واردات متکی مانده است؛ اینعدم توازن، ریسکهای لجستیکی و قیمتی را افزایش میدهد.
• بازار پالایش: بستهشدن واحدها، توقفهای عملیاتی و تحریمها در مناطق مختلف، عرضه بنزین و دیزل را محدود کرده و حاشیه سود پالایش را در آمریکای شمالی، اروپا و آسیا بالا برده است.
• زیرساخت موجود: پالایشگاههای کانادا عمدتاً قدیمی و برای تأمین تقاضای داخلی پیکربندی شدهاند، نه صادرات گسترده.
• چالشهای توسعه: احداث پالایشگاههای جدید مستلزم سرمایهگذاریهای چند ده میلیارد دلاری، فرآیندهای مجوزدهی طولانی و هماهنگی سیاسی پیچیده است؛ ضمن آنکه ریسک کاهش تقاضا یا فشار رقابتی از سوی واحدهای کمهزینهتر خارجی وجود دارد.
تحلیل استراتژیک
• تنوعبخشی مسیر ارزش: تمرکز بر پالایش میتواند وابستگی به یک بازار مقصد (آمریکا) را کاهش داده و ارزش افزوده داخلی را تقویت کند.
• ریسک رقابت منطقهای: بازگشت احتمالی نفت ونزوئلا به سبد خوراک پالایشگاههای آمریکا، رقابت برای نفتهای سنگین را تشدید کرده و میتواند بر قیمت و حجم صادرات کانادا فشار وارد کند.
• خطوط لوله در برابر پالایش: خطوط لوله با موانع اجتماعی و سیاسی پایدار مواجهاند؛ پالایش نیز با ریسک سرمایهگذاری و چرخههای بازار روبهروست. انتخاب هر مسیر، پیامدهای بلندمدت متفاوتی برای جایگاه انرژی کانادا دارد.
تحلیل اجرایی
• چرخش بحث از «خط لوله یا هیچ» به «ارتقای زنجیره ارزش» نشاندهنده بازتعریف اولویتهای انرژی کاناداست.
• در کوتاهمدت، تنگنای بازار فرآوردهها به نفع پالایش است؛ اما در میانمدت، پایداری تقاضا، رقابت هزینهای و قطعیت سیاستگذاری تعیینکننده خواهند بود.
• تصمیم نهایی، بیش از انتخاب یک پروژه، پاسخ به این پرسش است که آیا کانادا میتواند بهطور پایدار به سطوح بالاتر زنجیره ارزش صعود کند یا خیر.
تحلیل سیاسی
• اختلاف دیدگاه میان سطوح فدرال و استانی، بهویژه در موضوعات محیطزیستی و حقوق بومیان، بر مسیر تصمیمگیری سایه انداخته است.
• نااطمینانی سیاست تجاری آمریکا و تحولات ونزوئلا، محاسبات سیاستگذاران را پیچیدهتر کرده و بر ضرورت تابآوری ساختاری در راهبرد انرژی کانادا تأکید میگذارد.
همچنین در ادامه بخوانید؛ بازگشت بزرگ خط لوله نفت کانادا در سایه تنشهای تجاری با آمریکا
- نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
- نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
- نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.
ارسال نظر شما