این اقدام با هدف اجرای کیفرخواست سال ۲۰۲۰ دادستانی ناحیه جنوبی نیویورک (SDNY) علیه مادورو به اتهام «نارکو-تروریسم» و توطئه برای قاچاق کوکائین انجام شده است.

دولت آمریکا این عملیات را نه یک اقدام نظامی، بلکه اجرای حکم بازداشت علیه فردی که مشروعیت ریاست‌جمهوری او را به رسمیت نمی‌شناسد، معرفی کرده است. در مقابل، روسیه و کوبا این اقدام را نقض آشکار حاکمیت ملی و «تروریسم دولتی» خوانده‌اند.

بازداشت رهبر کشوری با بزرگ‌ترین ذخایر اثبات‌شده نفت جهان، شوک فوری به بازار انرژی وارد کرده است. ونزوئلا در حال حاضر روزانه حدود ۸۰۰ تا ۹۰۰ هزار بشکه نفت تولید می‌کند. اگرچه تأسیسات اصلی PDVSA سالم گزارش شده‌اند، اما بندر لاگوایرا دچار خسارات شدید شده و فضای داخلی کشور به سمت خلأ قدرت و احتمال درگیری داخلی پیش می‌رود.

تحلیل فنی (Energy & Infrastructure Analysis)

از منظر فنی صنعت نفت، ونزوئلا در وضعیت بسیار ناپایدار قرار دارد:
۱. ریسک عملیاتی فوری
زیرساخت تولید و پالایش عمدتاً فرسوده است و استمرار تولید بدون فرماندهی سیاسی-امنیتی یکپارچه بسیار دشوار خواهد بود.
آسیب به بندر لاگوایرا می‌تواند زنجیره صادرات را حتی بدون تخریب میادین، مختل کند.
۲. تولید سنگین و وابستگی به سرمایه خارجی
بخش عمده نفت ونزوئلا نفت فوق‌سنگین اورینوکو است که:
نیازمند رقیق‌کننده‌ها
فناوری ارتقای نفت (Upgrading)
سرمایه‌گذاری چندمیلیارد دلاری غربی
بدون بازگشت شرکت‌هایی نظیر Chevron، Eni یا Repsol، افزایش تولید عملاً غیرممکن است.
۳. سناریوی فنی محتمل
کوتاه‌مدت: افت یا نوسان شدید صادرات
میان‌مدت: در صورت تثبیت دولت جدید، بازگشت سریع بخشی از ظرفیت خاموش (shut-in capacity)
بلندمدت: احیای واقعی تنها با بازسازی شبکه برق، لجستیک و حاکمیت شرکتی PDVSA

تحلیل نظامی–امنیتی (Security & Military Assessment)

عملیات آمریکا یک قمار امنیتی پرریسک محسوب می‌شود:
فرض واشنگتن بر شکاف در ارتش ونزوئلا است، نه مقاومت یکپارچه.
اگر وفاداری نیروها به چهره‌هایی مانند دیوسدادو کابیو یا دلسی رودریگز حفظ شود، احتمال:
درگیری شهری
چندپارگی فرماندهی
ظهور شبه‌نظامیان محلی
به‌طور جدی افزایش می‌یابد.
نشانه‌های اولیه (آتش‌سوزی در پایگاه لاکارلوتا و فوئرتی تیونا) حاکی از تنش فعال نظامی است، نه انتقال آرام قدرت.

بیشتر در همین زمینه: برگزاری اردوی روایت پیشرفت در مجتمع پتروشیمی لردگان

تحلیل استراتژیک (Geostrategic Analysis)

این رویداد فراتر از ونزوئلا، یک زلزله ژئوپلیتیکی است:
۱. ایالات متحده
احیای عملی دکترین مونرو
قطع شریان نفتی چین در آمریکای لاتین
ارسال پیام بازدارنده به دولت‌های «غیرهمسو»
۲. چین
تهدید مستقیم قراردادهای نفت در برابر بدهی
تضعیف امنیت انرژی بلندمدت پکن
احتمال واکنش غیرمستقیم در حوزه‌های دیگر (تجاری، دریایی)
۳. روسیه
از دست رفتن مهم‌ترین متحد راهبردی در نیمکره غربی
تشدید تقابل غیرمستقیم با آمریکا
افزایش هم‌زمان ریسک ژئوپلیتیکی در بازار نفت
۴. آمریکای لاتین
شکاف عمیق سیاسی منطقه‌ای
افزایش ریسک مهاجرت گسترده و بی‌ثباتی مرزی (به‌ویژه کلمبیا)

تحلیل اجرایی (Executive Insight)

برای بازارهای جهانی انرژی، پیام کلیدی روشن است:
نوسان شدید قیمت نفت اجتناب‌ناپذیر است؛ بازار در حال قیمت‌گذاری هم‌زمان دو سناریوی متضاد است:
۱. جنگ داخلی و حذف چندصد هزار بشکه از عرضه
۲. بازگشت سریع نفت ونزوئلا تحت مدیریت شرکت‌های غربی
تصمیمات چند هفته آینده—به‌ویژه شکل‌گیری یاعدم شکل‌گیری دولت انتقالی مورد پذیرش آمریکا—تعیین می‌کند که:
آیا ونزوئلا به یک «لیبی دیگر» تبدیل می‌شود
یا به «سریع‌ترین بازگشت نفت از دست‌رفته» در تاریخ بازار انرژی

کنفرانس خبری اعلام‌شده در مارالاگو، به‌احتمال زیاد نقطه عطف تعیین‌کننده مسیر بعدی بازار نفت و ثبات منطقه‌ای خواهد بود.

تحلیل سیاسی (Political Impact Assessment)

از منظر حقوق و سیاست داخلی آمریکا:
استناد دولت به‌عدم شناسایی مادورو، مبنای حقوقی عملیات است.
اما: عدم اطلاع کنگره
نبود مجوز رسمی AUMF
استفاده گسترده از اختیارات فرمانده کل قوا
زمینه‌ساز چالش‌های جدی حقوق اساسی در داخل آمریکا شده است.

در سطح بین‌المللی، این اقدام می‌تواند به تضعیف قاعده مصونیت حاکمیت‌ها و مشروعیت‌بخشی به اقدامات مشابه در آینده منجر شود؛ موضوعی که بسیاری از دولت‌ها را عمیقاً نگران کرده است.

همچنین در ادامه بخوانید؛حمله گسترده نظامی آمریکا به ونزوئلا و دستگیری نیکولاس مادورو