شرکت آرامکو به احتمال زیاد قیمت نفت «عرب لایت» را بین ۳۰ تا ۴۰ سنت کاهش داده و آن را به پریمیوم ۶۰ تا ۷۰ سنت نسبت به شاخص عمان/دبی برساند؛ سطحی که از ژانویۀ ۲۰۲۱ تاکنون سابقه نداشته است.

این دومین ماه پیاپی است که عربستان قیمت نفت صادراتی به آسیا را کاهش می‌دهد. در اوایل نوامبر، قیمت دسامبر «عرب لایت» از پریمیوم ۲.۲۰ دلار به ۱ دلار کاهش یافته بود.

اکنون انتظار می‌رود علاوه بر عرب لایت، قیمت انواع عرب مدیوم و عرب هِوی نیز ۳۰ تا ۵۰ سنت کاهش یابد.

کاهش اخیر ناشی از افت شاخص‌های نقدی خاورمیانه (از جمله کاهش ۳۰ سنتی پریمیوم نقدی دبی نسبت به سوآپ‌ها)، عرضه فراوان نفت، و افزایش تولید در چارچوب OPEC+ است؛ جایی که عربستان بیشترین سهم افزایش تولید را دارد.

اعلام رسمی قیمت‌ها پس از جلسه آتی OPEC+ انجام می‌شود؛ جلسه‌ای که احتمالاً تثبیت تصمیم تعلیق افزایش تولید در سه‌ماهه اول ۲۰۲۶ را تأیید خواهد کرد.

بیشتر در همین زمینه: گزارش آذر ۱۴۰۴ تاپیکو؛ بدون سود معاملاتی اما جهش ۴۶ هزار میلیاردی پرتفوی

با توجه به اینکه عربستان هر ماه (حدود پنجم هر ماه) قیمت رسمی فروش ماه بعد را اعلام می‌کند، این تصمیم نقش مهمی در تعیین جهت‌گیری قیمت‌گذاری حدود ۹ میلیون بشکه در روز صادرات دیگر تولیدکنندگان خلیج فارس خواهد داشت.

تحلیل فنی

۱. کاهش OSP نشانه فشار بر کرک‌اسپرد پالایشگران آسیاست.
پالایشگاه‌های آسیایی به‌ویژه در چین، کره جنوبی و ژاپن از کاهش پریمیوم عربستان استقبال خواهند کرد، زیرا حاشیه سود بنزین و دیزل در آسیا طی هفته‌های اخیر تحت فشار بوده است.

۲. کاهش پریمیوم به سطح ژانویه ۲۰۲۱ اهمیت دارد.
این سطح از تخفیف معمولاً زمانی رخ می‌دهد که بازار نقدی خاورمیانه مازاد عرضه را تجربه کرده و شاخص‌های معاملات لحظه‌ای (spot benchmarks) روند نزولی یافته‌اند.

۳. افزایش تولید OPEC+ و نقش عربستان به‌عنوان تنظیم‌کننده بازار.
با توجه به اینکه عربستان سهم بزرگی در ظرفیت مازاد و تنظیم بازار دارد، کاهش OSP پیام روشن از طرف ریاض مبنی بر اولویت حفظ سهم بازار نسبت به حفظ قیمت‌هاست.

۴. تضعیف ساختار بازار خاورمیانه.
افت پریمیوم نقدی دبی نسبت به سوآپ‌ها نشان‌دهنده ضعف تقاضای آنی و حرکت بازار به سمت مازاد عرضه در کوتاه‌مدت است.

تحلیل استراتژیک

۱. حرکت عربستان به سمت حفظ بازار آسیا در برابر رقابت شدید.
روسیه هم‌اکنون نفت خود را با تخفیف‌های قابل‌توجه به چین و هند عرضه می‌کند.
آمریکا صادرات نفت سبک خود به آسیا را افزایش داده است.
امارات، عراق و کویت نیز برای افزایش سهم بازار در آسیا فشار می‌آورند.
در چنین محیطی، عربستان ناچار است با تعدیل قیمت‌ها مانع ریزش سهم بلندمدت خود در بازار آسیا شود.

۲. پیش‌بینی بحرانی‌تر شدن رقابت قیمتی در ۲۰۲۶.
اگر OPEC+ در سه‌ماهه اول ۲۰۲۶ تولید را تثبیت کند، اما تقاضای آسیا رشد کمتر از انتظار داشته باشد، جنگ قیمت محدود (price competition episode) محتمل خواهد شد.

۳. پیام سیاسی به بازار: عربستان آماده تحمل قیمت‌های پایین‌تر است.
این اقدام نشان می‌دهد ریاض ترجیح می‌دهد قبل از ورود رقبای جدید – از جمله محموله‌های روسیه و آمریکا – سهم بازار را تثبیت کند، حتی اگر قیمت جهانی کاهش یابد.

تحلیل اجرایی (Executive Insight)

برای صاحبان صنایع انرژی، پالایشگاه‌ها و مدیران پروژه‌های نفتی:
خریداران آسیایی در ژانویه امکان قفل‌کردن قراردادهای با پریمیوم پایین‌تر را خواهند داشت.

پالایشگاه‌ها می‌توانند هزینه خوراک (feedstock cost) را برای چند ماه آینده تثبیت کنند تا در صورت نوسان قیمت جهانی، حاشیه سود زیر فشار قرار نگیرد.

شرکت‌های حمل‌ونقل نفتی باید انتظار افزایش فعالیت در مسیرهای خاورمیانه–آسیا داشته باشند، زیرا پریمیوم‌های پایین‌تر معمولاً حجم معاملات اسپات را افزایش می‌دهد.

سرمایه‌گذاران باید مراقب نشانه‌های آغاز یک چرخه جدید عرضه مازاد در نیمۀ اول ۲۰۲۶ باشند؛ چرخه‌ای که ممکن است قیمت نفت برنت را به محدوده ۷۵–۸۰ دلار برساند.

در ادامه بخوانید؛هشدار وال‌استریت درباره افزایش مازاد نفت در ۲۰۲۶