تنگه هرمز همچنان بسته می‌ماند؛ ایران ۶ شرط برای بازگشایی اعلام کرد

به گزارش پتروشیمی ها به نقل از اویل پرایس؛ ایران با اعلام مجموعه‌ای از شروط جدید برای بازگشایی تنگه هرمز، چشم‌انداز بازگشت فوری کشتیرانی به این آبراه راهبردی را با ابهام مواجه کرده است. بر اساس موضع اعلام‌شده از سوی تهران، بازگشایی هرمز به تغییر رویکرد آمریکا و تحقق مجموعه‌ای از مطالبات سیاسی، نظامی و اقتصادی ایران منوط شده است.

محمدباقر ذوالقدر، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، در بیانیه‌ای اعلام کرده است که تنگه هرمز تا زمانی که آمریکا به آنچه تهران رفتار خصمانه می‌داند پایان ندهد، بسته باقی خواهد ماند.

۶ شرط ایران برای بازگشایی تنگه هرمز

مطابق بیانیه منتشرشده، ایران برای بازگشایی تنگه هرمز شش مطالبه اصلی را مطرح کرده است:

  • پایان تهدیدهای آمریکا علیه ایران
  • توقف اقدامات نظامی آمریکا
  • پایان دائمی جنگ
  • خروج نیروهای دریایی و هوایی آمریکا از اطراف ایران
  • پرداخت غرامت بابت خسارت‌های جنگی
  • رفع تحریم‌ها و آزادسازی دارایی‌های مسدودشده ایران

این شروط نشان می‌دهد که از نگاه تهران، موضوع بازگشایی تنگه هرمز صرفاً یک مسئله کشتیرانی یا توافق فنی درباره عبور کشتی‌ها نیست و به مجموعه‌ای از مسائل سیاسی، امنیتی و اقتصادی میان ایران و آمریکا گره خورده است.

توافق ایران و عمان به‌تنهایی برای بازگشایی هرمز کافی نیست

یکی از نکات مهم مطرح‌شده در گزارش، تفاوت میان مذاکرات ایران و عمان درباره نحوه مدیریت تردد دریایی و شروط ایران برای بازگشایی کامل تنگه هرمز است.

بر اساس گزارش منتشرشده، توافق احتمالی میان ایران و عمان درباره ایجاد یا مدیریت یک مسیر کشتیرانی، به‌تنهایی از نظر تهران به معنای بازگشایی تنگه هرمز نیست و هر توافق نهایی در این زمینه باید به تأیید شورای عالی امنیت ملی ایران برسد.

رویترز نیز امروز گزارش داده است که سپاه پاسداران تأکید کرده بازگشایی تنگه هرمز به مذاکرات جاری با عمان وابسته نیست و تحقق شروط ایران از سوی آمریکا، عامل تعیین‌کننده در این زمینه خواهد بود.

تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز کاهش یافت

هم‌زمان با ادامه مذاکرات و انتشار مواضع جدید تهران، آمار تردد دریایی از تنگه هرمز نیز از ادامه اختلال در این مسیر حکایت دارد.

بر اساس داده‌های مورد استناد اویل پرایس، از دوشنبه تا پنجشنبه تنها ۳۳ فروند کشتی از تنگه هرمز عبور کرده‌اند؛ در حالی که این رقم در مدت مشابه هفته قبل ۵۰ فروند بوده است.

همچنین گزارش شده که تنها شش نفتکش حامل نفت خام در هفته جاری تاکنون از مسیر تنگه هرمز به سمت خارج عبور کرده‌اند. کاهش تردد کشتی‌ها در شرایطی اتفاق افتاده که پیش‌تر انتظار می‌رفت ایران و عمان به توافقی درباره ایجاد مسیر کشتیرانی نزدیک شده باشند.

ابهام درباره عوارض عبور کشتی‌ها

موضوع دیگری که به پیچیدگی وضعیت تنگه هرمز افزوده، بحث اعمال محدودیت یا دریافت عوارض از کشتی‌های عبوری است.

ایران پیش‌تر درخصوص نحوه عبور کشتی‌ها مواضع مختلفی مطرح کرده و محدودیت برای کشتی‌های آمریکایی و اسرائیلی نیز در محاسبات مربوط به تردد دریایی قرار گرفته است.

اتحادیه اروپا نیز پیش‌تر سپاه پاسداران را به اعمال سیستم غربالگری و دریافت عوارض برای کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز متهم کرده بود.

با این حال، جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهوری آمریکا، گفته است واشنگتن انتظار دارد جریان صادرات نفت و گاز از منطقه خلیج فارس در نهایت به سطح پیش از جنگ بازگردد. او همچنین اعلام کرده که ایران به آمریکا گفته برنامه‌ای برای دریافت عوارض عبور از تنگه هرمز ندارد، هرچند واشنگتن همچنان نسبت به این تضمین‌ها اطمینان کامل ندارد.

اختلاف روایت تهران و واشنگتن درباره آینده هرمز

در حالی که ایران بازگشایی تنگه هرمز را به تحقق شروط گسترده سیاسی و اقتصادی خود منوط کرده، واشنگتن تصویر متفاوتی از روند مذاکرات ارائه می‌دهد.

مقام‌های آمریکایی از پیشرفت در مسیر توافق و بازگشت تدریجی جریان انرژی سخن گفته‌اند، اما تهران تأکید دارد که توافق احتمالی تنها زمانی می‌تواند به بازگشایی هرمز منجر شود که مطالبات اصلی ایران نیز تأمین شده باشد.

به این ترتیب، اختلاف اصلی دو طرف فقط بر سر اصل مذاکره نیست؛ بلکه درباره نتیجه‌ای که قرار است از مذاکرات حاصل شود نیز تفاوت جدی وجود دارد.

تأثیر بسته ماندن تنگه هرمز بر بازار نفت

تداوم اختلال در تردد از تنگه هرمز برای بازار جهانی انرژی اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا این مسیر یکی از مهم‌ترین گلوگاه‌های انتقال نفت و گاز در جهان است.

در شرایطی که چشم‌انداز بازگشایی سریع هرمز با شروط جدید ایران پیچیده‌تر شده، بازار انرژی همچنان نسبت به آینده عرضه نفت و گاز از منطقه خلیج فارس حساس است.

همین ابهام می‌تواند بر انتظارات معامله‌گران نفت، هزینه حمل‌ونقل دریایی و ریسک عرضه در بازار جهانی انرژی اثر بگذارد. گزارش‌های امروز نیز نشان می‌دهند که اختلال در تردد هرمز همچنان یکی از عوامل اصلی نگرانی بازار انرژی است.

سرنوشت تنگه هرمز به چه چیزی وابسته است؟

با توجه به مواضع جدید ایران، بازگشایی تنگه هرمز در کوتاه‌مدت صرفاً به توافق ایران و عمان درباره مسیر عبور کشتی‌ها وابسته نیست.

تهران تأکید کرده است که برای بازگشایی کامل این آبراه، آمریکا باید مجموعه‌ای از شروط سیاسی، نظامی و اقتصادی را بپذیرد؛ از پایان تهدیدها و اقدامات نظامی گرفته تا رفع تحریم‌ها، آزادسازی دارایی‌های ایران و پرداخت غرامت جنگی.

در مقابل، آمریکا از احتمال بازگشت جریان انرژی منطقه به شرایط عادی سخن می‌گوید و همچنان نسبت به نتیجه مذاکرات خوش‌بین‌تر است. این اختلاف موضع باعث شده آینده تردد دریایی در تنگه هرمز همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار داشته باشد.

جمع‌بندی

ایران بازگشایی تنگه هرمز را به تحقق شش مطالبه از آمریکا مشروط کرده است؛ شروطی که پایان اقدامات نظامی، پایان جنگ، خروج نیروهای آمریکایی از اطراف ایران، پرداخت غرامت، رفع تحریم‌ها و آزادسازی دارایی‌های مسدودشده را شامل می‌شود.

در نتیجه، حتی اگر مذاکرات ایران و عمان درباره نحوه مدیریت تردد دریایی به نتیجه برسد، بر اساس موضع اعلام‌شده تهران، این توافق به‌تنهایی برای بازگشایی کامل هرمز کافی نخواهد بود. از سوی دیگر، کاهش تردد کشتی‌ها و نفتکش‌ها نشان می‌دهد اختلال در این آبراه همچنان ادامه دارد و تحولات آن می‌تواند برای بازار نفت، قیمت انرژی و تجارت جهانی اهمیت قابل‌توجهی داشته باشد.

۵/۵ - (۱ امتیاز)