شتاب گرفتن خروج ناوگان سایه از بازار؛ اوراقیهای هند به ایستگاه پایانی نفتکشهای تحریمی بدل میشوند
در هفتههای اخیر دستکم سه نفتکش تحریمشده ایالات متحده وارد مرکز بزرگ اوراق کشتی Alang در ساحل غربی هند شدهاند. این روند ادامه رکورد سال گذشته است که طی آن ۱۵ نفتکش از ناوگان موسوم به «سایه» برای اسقاط به این بندر منتقل شدند. تنها در ابتدای سال جاری، تعداد نفتکشهای تحریمی رسیده به آلانگ معادل ۲۰ درصد کل سال ۲۰۲۵ بوده است.
طبق گزارش بلومبرگ، یکی از این کشتیها با نام Woodchip که پیشتر تحت تحریم آمریکا قرار داشت، سومین مورد در کمتر از یک ماه است که به آلانگ رسیده. افزایش این ورودیها بیانگر آن است که بخشی از ناوگان غیررسمی حمل نفت در حال خروج تدریجی از چرخه عملیاتی است.
همزمان، کنترل فروش نفت ونزوئلا توسط آمریکا و قانونیشدن صادرات آن تحت مدیریت واشنگتن، نیاز به استفاده از شبکههای حملونقل غیررسمی را کاهش داده است. پیشتر حدود ۱۲۸ نفتکش در خدمت صادرات نفت ونزوئلا بودند که عمدتاً نفت را به چین منتقل میکردند، اما اکنون بخش مهمی از این جریان وارد مسیرهای رسمی شده است.
تحلیل فنی
از منظر فنیِ بازار و لجستیک انرژی، افزایش اسقاط نفتکشهای تحریمی نشاندهنده تغییر در کارایی شبکه حملونقل غیررسمی است. این تحول نه ناشی از مشخصات فیزیکی شناورها، بلکه حاصل انسداد تدریجی زیرساختهای پشتیبان عملیاتی آنهاست؛ زیرساختهایی مانند بیمه، تسویه مالی، پذیرش بندری و دسترسی به خدمات لجستیکی.
در عمل، افزایش هزینههای تبعی، سختتر شدن ردیابی مالی، محدودیتهای حقوقی در بنادر و تشدید کنترل بر زنجیره تأمین، موجب شده ادامه بهرهبرداری از این داراییها از منظر فنی-اقتصادی فاقد توجیه باشد. بنابراین اسقاط این کشتیها را باید پیامد کاهش بازده عملیاتی شبکه حمل غیررسمی نفت دانست، نه تصمیمی مبتنی بر وضعیت خود شناورها.
تحلیل استراتژیک
در سطح راهبردی، این روند نشان میدهد که ساختار تجارت نفت تحریمی در حال گذار از مدل پنهانکارانه به مدل مدیریتشده است. آمریکا به جای تمرکز صرف بر حذف جریانها، به سمت کنترل و بازتعریف مسیرها حرکت کرده است.
واگذاری بازاریابی نفت ونزوئلا به شرکتهایی مانند Vitol و Trafigura عملاً بخشی از بازار پیشتر غیرشفاف را وارد مدار رسمی کرده و نیاز به ناوگان سایه را بهطور ساختاری کاهش داده است. در نتیجه، شبکه حملونقل غیررسمی از یک ابزار ژئوپلیتیکی فعال به یک ظرفیت مازاد و کمکاربرد تبدیل شده است.
تحلیل سیاسی
از منظر سیاسی، افزایش اسقاط نفتکشهای تحریمی بازتاب تغییر فاز سیاست تحریمی آمریکا است؛ از سیاست بازدارندگی صرف به سیاست تنظیم فعال بازار انرژی. این رویکرد به واشنگتن امکان میدهد به جای حذف عرضه، آن را در چارچوبی قابل کنترل هدایت کند.
همزمان، نقش هند بهعنوان میزبان مراکز اوراق کشتی نشان میدهد که این کشور در حال ایفای نقش یک بازیگر فنی-تجاری نسبتاً بیطرف است؛ جایی که ملاحظات اقتصادی بر همسویی کامل سیاسی با رژیم تحریمها تقدم یافته است.
تحلیل اجرایی
موج جدید اسقاط نفتکشهای تحریمی نشانه ورود بازار حملونقل انرژی به مرحلهای از پالایش ساختاری شبکه لجستیک جهانی است؛ مرحلهای که در آن داراییهای وابسته به تجارت غیررسمی بهتدریج حذف و جریانهای انرژی در مسیرهای رسمی و تحت نظارت متمرکز میشوند.
در این چارچوب، مراکزی مانند آلانگ به بازیگران خاموش اما تعیینکننده در کاهش ریسک سیستمیک بازار نفت تبدیل شدهاند؛ جایی که پایان فیزیکی یک کشتی، در واقع نماد پایان کار یک مدل ژئوپلیتیکی از تجارت انرژی است.
همچنین در ادامه بخوانید؛ چرا کنار گذاشتن نفت روسیه از سبد انرژی هند کار بسیار دشواری است؟
- نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
- نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
- نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.


ارسال نظر شما