جهش قیمت الانجی آسیا به بالاترین سطح از سال ۲۰۲۲ در پی تشدید جنگ ایران
به گزارش پتروشیمیها، عامل اصلی این جهش، تشدید مجدد درگیری میان آمریکا و ایران و تداوم اختلال در عبور محمولههای الانجی از تنگه هرمز است. شرکت دولتی قطر انرژی نیز پیشتر وضعیت «فورس ماژور» یا قوه قهریه را برای تحویل بخشی از محمولههای الانجی خود تا ماه نوامبر تمدید کرده بود.
در نتیجه، خریداران آسیایی، بهویژه در پاکستان، بنگلادش، هند، کره جنوبی و تایوان، برای جایگزینی محمولههای قراردادی قطر به بازار نقدی روی آوردهاند. این افزایش تقاضا در شرایطی رخ داده که عرضه جایگزین محدود است.
پاکستان در آخرین مناقصه فوری خود، یک محموله پیشنهادی شرکت بیپی را که قیمت آن بیش از ۲۷ دلار به ازای هر میلیون واحد حرارتی بریتانیا بود، به دلیل قیمت بالا نپذیرفت.
همزمان، قیمت گاز در اروپا نیز افزایش یافته و با نزدیک شدن به فصل زمستان، فشار بیشتری بر بازار جهانی گاز وارد شده است.
تحلیل فنی بازار گاز
نکته کلیدی این تحول، تبدیل یک اختلال منطقهای در مسیر حملونقل به یک شوک جهانی عرضه الانجی است.
تنگه هرمز برای تجارت الانجی اهمیت ویژهای دارد، زیرا بخش قابلتوجهی از صادرات الانجی قطر و همچنین صادرات الانجی امارات از این مسیر عبور میکند. بنابراین، محدود شدن تردد در این آبراه صرفاً یک مشکل لجستیکی نیست؛ بلکه مستقیماً ظرفیت عرضه قابل دسترس در بازار جهانی را کاهش میدهد.
افزایش قیمت تا محدوده ۲۶ دلار نشان میدهد بازار در حال قیمتگذاری سه ریسک همزمان است:
۱. کاهش عرضه فیزیکی: بخشی از محمولههای خاورمیانه عملاً در دسترس خریداران آسیایی نیست.
۲. افزایش تقاضای جایگزین: خریدارانی که قرارداد بلندمدت یا محمولههای مورد انتظار خود را دریافت نمیکنند، مجبور به خرید در بازار نقدی هستند.
۳. رقابت آسیا و اروپا: اگر قیمتهای اروپا افزایش بیشتری پیدا کند، محمولههای الانجی قابل تحویل به اروپا کشیده میشوند و رقابت برای محمولههای آزاد در آسیا تشدید خواهد شد.
این وضعیت میتواند یک مارپیچ قیمتی ایجاد کند؛ یعنی کاهش عرضه موجب افزایش قیمت شود، افزایش قیمت باعث رقابت بیشتر خریداران برای محمولههای محدود شود و این رقابت مجدداً قیمت را بالا ببرد.
اهمیت قراردادهای بلندمدت
این رویداد یک بار دیگر تفاوت بنیادی میان قراردادهای بلندمدت و خرید نقدی الانجی را آشکار میکند.
در شرایط عادی، قراردادهای بلندمدت نقش ضربهگیر قیمت را دارند؛ اما اگر عرضهکننده به دلیل اختلال فیزیکی نتواند تعهد خود را تحویل دهد، خریدار برای جبران کسری باید به بازار نقدی مراجعه کند.
بنابراین، در شرایط بحران، ارزش واقعی تنوعبخشی به منابع تأمین، انعطافپذیری قراردادها و دسترسی به ظرفیت ذخیرهسازی افزایش قابلتوجهی پیدا میکند.
تحلیل استراتژیک
مهمترین پیام این تحول آن است که بازار جهانی الانجی همچنان نسبت به اختلال در چند نقطه محدود، آسیبپذیری بالایی دارد.
قطر یکی از بزرگترین عرضهکنندگان الانجی جهان است و اختلال در صادرات آن میتواند بازار آسیا را مستقیماً تحت فشار قرار دهد. در چنین شرایطی، کشورهای واردکننده باید میان سه گزینه رقابت کنند:
تأمین محموله نقدی با قیمت بالا، کاهش مصرف گاز، یا جایگزینی گاز با سایر منابع انرژی.
برای صنایع گازبر و نیروگاهها، افزایش قیمت از محدودههای معمول بازار به حوالی ۲۶ تا ۲۷ دلار میتواند بهشدت بر هزینه تولید برق، حاشیه سود صنایع و قیمت تمامشده محصولات انرژیبر اثر بگذارد.
از منظر بازار جهانی، این شرایط همچنین جذابیت اقتصادی برخی پروژههای جدید الانجی در آمریکا، کانادا، استرالیا و سایر مناطق دارای ظرفیت صادراتی را افزایش میدهد؛ زیرا هرچه بازار ریسک عرضه بالاتری تجربه کند، ارزش ظرفیت جدید و قراردادهای تأمین بلندمدت بیشتر میشود.
تحلیل اگزکیوتیو و مدیریتی
برای مدیران بازار گاز و انرژی، مهمترین نکته این است که قیمت ۲۵٫۹۱ دلار را نباید صرفاً یک جهش کوتاهمدت تلقی کرد.
سه شاخص باید بهطور همزمان رصد شوند:
• وضعیت تردد محمولههای الانجی از تنگه هرمز
• میزان کاهش یا افزایش عرضه قطر
• رفتار خریداران بزرگ آسیایی و اروپایی در مناقصههای نقدی
اگر اختلال در عرضه خلیج فارس ادامه پیدا کند و همزمان تقاضای فصلی نیمه دوم سال افزایش یابد، احتمال ماندگاری قیمتهای بالا بیشتر میشود.
در مقابل، هرگونه بهبود پایدار در امنیت مسیرهای کشتیرانی و بازگشت تدریجی محمولههای قطر میتواند بخشی از صرف ریسک ژئوپلیتیکی قیمت الانجی را تخلیه کند.
تحلیل سیاسی و ژئوپلیتیکی
این تحول نشان میدهد تنگه هرمز فقط یک مسیر انتقال نفت نیست؛ بلکه یکی از نقاط حیاتی امنیت انرژی جهانی برای بازار گاز نیز محسوب میشود.
تداوم بحران در این منطقه میتواند همزمان سه بازار را تحت تأثیر قرار دهد: نفت، الانجی و برق.
اهمیت ژئوپلیتیکی موضوع از آنجا بیشتر میشود که کشورهای آسیایی برای تأمین انرژی خود بهشدت به واردات الانجی وابستهاند. بنابراین، هرچه اختلال طولانیتر شود، موضوع از یک مسئله قیمتگذاری انرژی به مسئلهای مرتبط با امنیت عرضه و امنیت انرژی ملی تبدیل خواهد شد.
جمعبندی
جهش قیمت الانجی آسیا به حدود ۲۶ دلار یک علامت مهم برای بازار جهانی گاز است. ترکیب اختلال در تنگه هرمز، کاهش دسترسی به محمولههای قطر، افزایش خرید نقدی آسیا و نزدیک شدن به فصل زمستان، زمینه یک بازار فشرده و پرنوسان را فراهم کرده است.
در سناریوی تداوم اختلال، احتمال افزایش بیشتر قیمت وجود دارد؛ بهخصوص اگر آسیا و اروپا همزمان برای محمولههای آزاد الانجی رقابت کنند.
نظرات کاربران (۰ نظر)