در صورت اجرایی شدن، خدمات حیاتی کشتیرانی، بیمه، تأمین مالی و واسپاری برای حمل‌ونقل دریایی نفت روسیه از سوی کشورهای غربی قطع خواهد شد و بخش قابل‌توجهی از صادرات روسیه که هنوز از این خدمات استفاده می‌کند، مجبور به انتقال کامل به ناوگان غیربرند و «ناوگان سایه» خواهد شد. این تصمیم احتمالاً در بسته بعدی تحریم‌های اتحادیه قرار گرفته و اوایل ۲۰۲۶ قابل اجراست.

تحلیل فنی

۱. وضعیت ناوگان و حمل: اگر خدمات غربی حذف شود، کشتی‌های قابل اعتماد و بیمه‌شده کمتر در دسترس خواهند بود و سهم ناوگان سایه افزایش می‌یابد. این ناوگان عموماً کهنه‌تر، دارای مالکیت نامشخص و فاقد بیمه‌های بین‌المللی هستند.
۲. هزینه‌های حمل: کاهش عرضه کشتی‌های ایمن و بیمه‌دار احتمالاً باعث افزایش نرخ کرایه حمل و نوسان در زنجیره تأمین خواهد شد که می‌تواند روی قیمت نفت و فرآورده‌ها اثر افزایشی بگذارد.
۳. ریسک‌های ایمنی: گسترش ناوگان سایه خطر سوانح، نشتی و آسیب‌های زیست‌محیطی را بالا می‌برد و نگرانی‌های سازمان‌های دریایی بین‌المللی را تقویت کرده است.

تحلیل راهبردی

۱. هدف غرب: کنار گذاشتن سقف قیمت و رفتن به سمت ممنوعیت خدمات دریایی تلاشی است برای دشوارتر کردن فروش نفت روسیه و افزایش هزینه‌های مسکو، به‌ویژه در تأمین مالی جنگ.
۲. واکنش روسیه: احتمالاً استفاده از ناوگان سایه، قراردادهای بیشتر با اپراتورهای غیرغربی، توسعه بیمه‌های جایگزین و تقویت روابط با چین، هند و خاورمیانه را تشدید خواهد کرد.
۳. اثر بر بازار جهانی: در کوتاه‌مدت، احتمال افزایش نوسان قیمتی وجود دارد. در میان‌مدت، بازار خود را با وضعیت جدید تطبیق می‌دهد اما هزینه حمل و ریسک عملیاتی بالاتر باقی می‌ماند.

تحلیل اجرایی

• بازیگران زنجیره تأمین، کشتیرانی و پالایش باید برای افزایش هزینه‌های حمل و بیمه و احتمال تأخیر آماده باشند.
• قراردادهای حمل بلندمدت و تنوع مبادی تأمین اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
• خریداران آسیایی در برابر دو گزینه قرار می‌گیرند: قبول هزینه‌های بالاتر و ریسک تحریمی، یا کاهش خرید نفت روسیه.

بیشتر در همین زمینه: تمدید مالیات بادآورده بریتانیا همزمان با باز کردن مسیر برای حفاری محدود در دریای شمال

تحلیل سیاسی

• این سیاست جدید تلاش می‌کند فشار اقتصادی جنگ را برای روسیه افزایش دهد و منابع مالی را محدود کند.
• موفقیت این رویکرد به هماهنگی دقیق میان اروپا، آمریکا و کشورهای آسیا وابسته است.
• در سطح ژئوپلیتیک، روسیه روابط اقتصادی با بازیگرانی را که تحریم‌ها را دور می‌زنند تقویت خواهد کرد و این خود به رقابت بلوک‌ها دامن می‌زند.

همچنین در ادامه بخوانید؛ افزایش برنامه‌ریزی‌شده صادرات نفت روسیه به چین تا سال ۲۰۳۳