این فشارها در حالی افزایش یافته که کوبا با بحران شدید انرژی و خاموشی‌های گسترده روبه‌روست؛ بحرانی که پس از کاهش ارسال نفت از ونزوئلای تحت تحریم، تشدید شده است.

مکزیک از طریق شرکت Gasolinas Bienestar، زیرمجموعه شرکت دولتی Pemex، طی تنها چهار ماه (مه تا اوت ۲۰۲۵) بیش از ۳ میلیارد دلار سوخت یارانه‌ای شامل بنزین، گازوئیل و نفت خام به کوبا ارسال کرده است؛ رقمی که سه برابر کل صادرات سوخت مکزیک به کوبا در دو سال پایانی دولت قبلی این کشور است.
دولت مکزیک این اقدامات را «کمک انسان‌دوستانه» با هدف جلوگیری از فروپاشی کامل شبکه برق کوبا توصیف می‌کند.

در مقابل، برخی قانون‌گذاران آمریکایی، از جمله کارلوس خیمنز رئیس زیرکمیته امنیت حمل‌ونقل و دریانوردی مجلس نمایندگان آمریکا، این روابط را «همکاری نگران‌کننده با رژیم هاوانا» خوانده و خواستار توقف فوری ارسال نفت و سوخت به کوبا شده‌اند.

تحلیل فنی

• شبکه برق کوبا به‌شدت وابسته به سوخت‌های نفتی است؛ طبق آمار آژانس بین‌المللی انرژی (IEA)، بیش از ۸۰ درصد تولید برق و ۸۴ درصد کل سبد انرژی این کشور مبتنی بر فرآورده‌های نفتی است.
• نیروگاه‌های نفت‌سوز قدیمی، راندمان پایین، استفاده از نفت سنگین بی‌کیفیت و شبکه انتقال فرسوده باعث شده ظرفیت عملی تولید برق کوبا به ۵۰ تا ۷۰ درصد تقاضا محدود شود.
• کاهش عرضه نفت از ونزوئلا، روسیه و مکزیک—به‌ترتیب به دلیل تحریم‌ها و کمبود سرمایه‌گذاری—سیستم برق کوبا را در وضعیت ناپایدار مزمن قرار داده است.
• ارسال سوخت از مکزیک عملاً نقش سوخت اضطراری (Emergency Supply) برای جلوگیری از فروپاشی کامل شبکه را ایفا می‌کند، نه یک راه‌حل پایدار.

تحلیل استراتژیک

• ایالات متحده تلاش دارد ابزارهای تجاری (USMCA) را به ابزار فشار ژئوپلیتیکی تبدیل کند.
• مکزیک با ادامه صادرات سوخت به کوبا، عملاً در حال تعریف مستقل سیاست خارجی انرژی خود در برابر فشار آمریکا است.
• کوبا به‌طور فزاینده‌ای از یک مسیر تأمین (ونزوئلا) به چند مسیر شکننده و پرریسک (مکزیک، روسیه، چین) منتقل شده است.
• ورود چین به تأمین سوخت اضطراری و سرمایه‌گذاری احتمالی در خورشیدی، نشان‌دهنده تلاش هاوانا برای تنوع‌بخشی محدود اما دیرهنگام است.

بیشتر در همین زمینه: آینده مبهم نفت و گاز بریتانیا

تحلیل اجرایی

• فشار آمریکا بر مکزیک احتمالاً در قالب مذاکرات غیررسمی پیش از بازنگری USMCA آغاز خواهد شد.
• مکزیک در کوتاه‌مدت بعید است ارسال سوخت را متوقف کند، اما ممکن است:
• شفافیت قیمتی را افزایش دهد
• حجم یا تناوب ارسال‌ها را کاهش دهد
• قالب حقوقی «کمک انسان‌دوستانه» را تقویت کند
• کوبا بدون اصلاح ساختار تولید برق و نوسازی نیروگاه‌ها، حتی با تداوم ارسال سوخت، همچنان با خاموشی‌های گسترده مواجه خواهد بود.

تحلیل سیاسی

• مسئله کوبا همچنان موضوعی حساس در سیاست داخلی آمریکا، به‌ویژه برای رأی‌دهندگان کوبایی‌تبار فلوریدا، باقی مانده است.
• پیوند دادن موضوع کوبا با مبارزه با کارتل‌های مواد مخدر در مکزیک نشان می‌دهد واشنگتن به‌دنبال بسته‌سازی چند مطالبه در یک مذاکره واحد است.
• دولت مکزیک تلاش دارد بین فشار آمریکا و وجهه منطقه‌ای خود به‌عنوان حامی کشورهای تحت تحریم، موازنه سیاسی برقرار کند.

همچنین در ادامه بخوانید؛ محاصره نفتی ونزوئلا توسط ترامپ و اختلال در جریان نفت به چین و کوبا