عرضه شرکت ملی نفت در بورس؛ آیا می‌توان ثروت ملی را بورسی کرد؟

تاریخ انتشار: 15 بهمن 1404

همزمان با اعلام برنامه‌ریزی برای عرضه شرکت ملی نفت ایران در بورس، برخی کارشناسان نسبت به پیامدهای این اقدام هشدار داده و تأکید می‌کنند که «شرکت ملی نفت» یک دارایی عمومی و راهبردی است و نمی‌توان آن را مانند یک بنگاه تجاری معمولی وارد بازار سرمایه کرد.

به گزارش پتروشیمی ها؛ اعلام برنامه‌ریزی برای عرضه شرکت ملی نفت ایران در بورس، موجی از واکنش‌های انتقادی را در میان کارشناسان و فعالان حوزه انرژی برانگیخته است. اگرچه رئیس سازمان بورس از این اقدام به‌عنوان راهی برای توسعه بازار سرمایه یاد کرده، اما منتقدان معتقدند موضوع به این سادگی نیست؛ زیرا شرکت ملی نفت ایران یک بنگاه تجاری معمولی نیست، بلکه بزرگ‌ترین دارایی ملی کشور است.

به باور تحلیلگران، ورود چنین مجموعه‌ای به بورس، بدون تعیین دقیق حدود مالکیت، اختیارات مدیریتی و سازوکار کنترل راهبردی، می‌تواند پیامدهای بلندمدت و غیرقابل بازگشت برای ساختار مالکیت منابع نفتی کشور داشته باشد. شرکت ملی نفت نه‌تنها یک شرکت اقتصادی، بلکه بازوی حاکمیتی دولت در مدیریت منابع زیرزمینی، امنیت انرژی و سیاست‌گذاری کلان است؛ حوزه‌هایی که نمی‌توان آن‌ها را صرفاً با منطق بازار سرمایه اداره کرد.

منتقدان همچنین تأکید می‌کنند که عرضه سهام شرکت ملی نفت—even در قالب محدود—سؤال‌های مهمی را ایجاد می‌کند: آیا می‌توان ثروت ملی را به سهام قابل معامله تبدیل کرد؟ چه نهادی تضمین می‌کند که کنترل راهبردی این دارایی از دست دولت خارج نشود؟ ارزش‌گذاری چنین مجموعه‌ای چگونه انجام خواهد شد و چه کسی مسئولیت شفافیت آن را بر عهده می‌گیرد؟

در کنار این نگرانی‌ها، تجربه سال‌های گذشته نیز نشان می‌دهد که طرح عرضه شرکت ملی نفت بارها مطرح شده اما به دلیل پیچیدگی‌های حقوقی، اقتصادی و امنیتی، هیچ‌گاه به مرحله اجرا نرسیده است. اکنون نیز کارشناسان معتقدند هرگونه تصمیم‌گیری در این زمینه باید با بررسی‌های فنی گسترده، اجماع نهادی و توجه جدی به ماهیت ملی این شرکت همراه باشد.

در نهایت، اگرچه توسعه بازار سرمایه یک هدف مهم اقتصادی است، اما بسیاری بر این باورند که شرکت ملی نفت ایران بیش از آنکه یک ابزار مالی باشد، یک دارایی حاکمیتی و متعلق به همه مردم ایران است؛ دارایی‌ای که تصمیم‌گیری درباره آن باید با نهایت دقت، شفافیت و مسئولیت‌پذیری انجام شود.

Rate this post
لینک کپی شد!
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.