طی سال‌های اخیر هزاران لابی‌گر با عناوین مختلف وارد نشست‌ها شده‌اند؛ درحالی‌که بسیاری از همین شرکت‌ها همچنان پروژه‌های جدید اکتشاف و توسعه فسیلی را پیش می‌برند.

افشای ویدئوی جنجالی COP29 و نیز گزارش‌هایی درباره ۵هزار لابی‌گر طی ۲۰۲۱–۲۰۲۴، حساسیت نسبت به «تعارض منافع» را افزایش داده است. COP30 امسال الزاماتی برای شفافیت مالی ناظران گذاشته، اما اعضای هیئت‌های دولتی از این قاعده مستثنا هستند؛ موضوعی که مورد انتقاد فعالان محیط‌زیستی قرار گرفته است. همچنین انتخاب بلم در قلب آمازون به‌عنوان میزبان، به‌دلیل تخریب محیطی و چالش‌های لجستیکی زیر ذره‌بین قرار دارد.

تحلیل فنی (Technical Analysis)

• حضور بزرگ‌ترین شرکت‌های نفت و گاز در جلسات تخصصی می‌تواند بر مدل‌های کاهش انتشار، معیارهای خالص‌صفر و چارچوب حسابرسی تأثیر بگذارد.
• پروژه‌های توسعه بالادستی این شرکت‌ها با اهداف پیمان پاریس ناسازگار است و ریسک «قفل‌شدن کربنی» را افزایش می‌دهد.
• الزام شفافیت برای نهادهای غیردولتی مفید است، اما نبود الزام مشابه برای دولت‌ها یک خلأ مهم در نظام اطلاعاتی COP ایجاد می‌کند.

تحلیل استراتژیک (Strategic Analysis)

• شرکت‌های بزرگ انرژی سعی دارند خروجی مذاکرات را به‌گونه‌ای تعدیل کنند که هزینه‌ای برای برنامه‌های جاری‌شان ایجاد نکند؛ این امر می‌تواند روند جهانی کاهش انتشار را کند سازد.

• کشورهای آسیب‌پذیر از اقلیم می‌توانند با تشکیل ائتلاف‌های جدید، برای اعمال مقررات سختگیرانه‌تر و محدودیت بر دسترسی لابی‌ها فشار سیاسی مؤثری ایجاد کنند.

بیشتر در همین زمینه: برنامه اتحادیه اروپا برای ایجاد ذخیره‌سازی متمرکز مواد معدنی حیاتی

• میزبانی COP30 در آمازون، برای برزیل هم فرصت نمایش رهبری اقلیمی است و هم چالشی از حیث انتقاد به توسعه فسیلی و حفاظت جنگل‌ها.

تحلیل اجرایی (Executive Insight)

• شفافیت کامل لیست شرکت‌کنندگان، ثبت جلسات با ذی‌نفعان صنعتی و ایجاد یک «تابلوی عمومی ملاقات‌ها» می‌تواند نفوذ نامرئی را کاهش دهد.
• نهادهای مدنی باید پایگاه داده‌ای یکپارچه از حضور لابی‌ها و ارتباط آن با پروژه‌های توسعه‌ای ایجاد و منتشر کنند.

• سه اقدام فوری قابل توصیه برای مدیریت روند:

۱. درخواست رسمی برای گسترش الزام افشای مالی به اعضای هیئت‌های دولتی،
۲. ثبت عمومی جلسات و تعاملات،
۳. تنظیم متن پیشنهادی برای اصلاح آیین‌نامه مشارکت شرکت‌ها در COP.

تحلیل سیاسی (Political Analysis)

• رسوایی‌های قبلی و حجم حضور لابی‌ها در این دوره، مشروعیت فرایند مذاکرات را زیر فشار قرار داده و زمینه‌ی مطالبه‌گری بیشتر کشورها و فعالان را فراهم کرده است.

• در داخل برزیل، این وضعیت به تقابل جریان‌های طرفدار حفاظت آمازون و جریان‌های حامی توسعه نفت و گاز دامن زده و به موضوعی سیاسی تبدیل شده است.

در ادامه بخوانید؛ ده سال پس از توافق پاریس؛ رکود در گذار جهانی انرژی