این افزایش بخشی از تلاش مسکو برای گسترش فروش گاز به آسیا و تقویت روابط با بزرگ‌ترین مصرف‌کننده انرژی جهان است. با این حال، فروش گاز به چین نتوانسته کاهش درآمد روسیه پس از از دست رفتن بازار گاز اروپا را جبران کند.

بر اساس این گزارش، مذاکرات برای افزایش حجم گاز صادراتی تا ۴۴ میلیارد متر مکعب در سال ادامه دارد و طرح‌های آتی مانند Power of Siberia ۲ مطرح شده‌اند، اما موضوع قیمت‌گذاری همچنان یکی از موانع اصلی است. چین همچنین توافق کرده است میزان گازی را که از مسیر راه‌آهنی از جزیره ساخالین دریافت می‌کند به ۱۲ میلیارد متر مکعب در سال افزایش دهد.

تحلیل فنی

افزایش حجم صادرات گاز از طریق Power of Siberia نشان‌دهنده تکمیل تقریباً کامل این خط لوله و افزایش کارایی عملیاتی آن است، ولی رسیدن به حداکثر ظرفیت برنامه‌ریزی‌شده نیازمند بهینه‌سازی و مدیریت فشار جریان در شبکه لوله‌های طولانی است. منابع و مخازن گازی شرق سیبری که این خط لوله را تغذیه می‌کنند، باید با برنامه استخراج منظم و پیش‌بینی‌شده پشتیبانی شوند تا از نوسانات عرضه در طول زمان جلوگیری شود. علاوه بر این، اتصال بیشتر به مسیرهای جایگزین مانند راه‌آهن یا خطوط لوله از ساخالین نیازمند سرمایه‌گذاری در تاسیسات فشرده‌سازی و پایانه‌های انتقال بین راهی است.

بحث قیمت‌گذاری یکی از چالش‌های فنی و تجاری پروژه‌های جدید است: چین به دنبال نرخ‌های رقابتی و پایین‌تر است، در حالی که روسیه به دنبال کسب بازدهی بیشتر از سرمایه‌گذاری‌های سنگین در زیرساخت‌هاست. این اختلاف می‌تواند اجرای پروژه‌های طولانی‌مدت مانند Power of Siberia ۲ را با تاخیر مواجه کند، زیرا تعیین قیمت منصفانه میان دو اقتصاد بزرگ با ساختارهای متفاوت انرژی پیچیدگی دارد.

تحلیل استراتژیک

رشد صادرات گاز به چین بخشی از استراتژی گسترده‌تر روسیه برای تنوع‌بخشی به بازارهای انرژی خود پس از کاهش فروش به اروپا است. با قطع عمده صادرات گاز به بازار اروپایی در پی تنش‌های ژئوپلیتیکی و تحریم‌هایی که پس از آغاز جنگ اوکراین اعمال شد، مسکو به سوی شرق و به خصوص بازار رو به رشد چین متمایل شده است.

بیشتر در همین زمینه: تحریم‌های آمریکا روسیه را وادار به واگذاری کنترل پالایشگاه اصلی صربستان کرد

این حرکت نشان‌دهنده افزایش وابستگی روسیه به بازار آسیا است، ولی همچنان چالش‌های اساسی در حوزه درآمدزایی نسبت به بازارهای سنتی اروپا وجود دارد. فروش گاز به چین با قیمت‌های پایین‌تر اجرایی شده و به این ترتیب، علیرغم رشد حجمی، ارزش صادراتی کل کاهش یافته است.

از منظر چین نیز افزایش واردات گاز از روسیه به کاهش وابستگی به LNG وارداتی با قیمت‌های نوسانی کمک می‌کند و تنوع در تامین انرژی را تقویت می‌کند؛ امری که در برنامه‌های بلندمدت پکن برای امنیت انرژی جایگاه مهمی دارد.

تحلیل اجرایی (Executive Insight)

برای ذی‌نفعان حوزه انرژی و سرمایه‌گذاران، افزایش صادرات گاز روسیه به چین سیگنالی از استمرار روند تغییر در تجارت جهانی انرژی است که در آن محور تقاضا از غرب به شرق میل می‌کند. این تحولات نشان می‌دهد که روسیه همچنان به دنبال حفظ سهم خود از بازار جهانی انرژی است، حتی اگر این به معنای پذیرش شرایط قیمت‌گذاری سخت از سوی خریداران بزرگ باشد.

برای چین، افزایش جریان گاز خط لوله به معنای تثبیت منابع انرژی استراتژیک و کاهش ریسک وابستگی به سوخت‌های فسیلی وارداتی دریایی با نوسانات قیمت جهانی. امتیازدهی در پروژه‌های جدید می‌تواند به ایجاد توافق‌های بلندمدت و شرایط تضمین درآمد برای شرکت‌های روسی کمک کند، اما مستلزم مدیریت حرفه‌ای و راهبردی در مذاکرات و طراحی قراردادها است.

تحلیل سیاسی

این افزایش صادرات گاز در چارچوب پیوندهای استراتژیک گسترده‌تر میان روسیه و چین رخ می‌دهد، که فراتر از روابط اقتصادی بوده و شامل همکاری‌های ژئوپلیتیکی نیز می‌شود. این همکاری انرژی می‌تواند به مثابه بخشی از تلاش دو کشور برای مقابله با فشارهای غربی و ایجاد توازن در ساختارهای قدرت جهانی در نظر گرفته شود.

برخلاف گذشته که اروپا مصرف‌کننده عمده گاز روسیه بود، اکنون چین به یکی از شرکای کلیدی تبدیل شده که می‌تواند به تعمیق مناسبات اقتصادی و سیاسی دوجانبه کمک کند؛ ولی چین بدلیل داشتن گزینه‌های متعدد تامین انرژی همچنان در موقعیت قدرت چانه‌زنی قرار دارد، امری که می‌تواند در درازمدت بر ساختار قراردادها و اجرای پروژه‌های بزرگ انرژی تاثیرگذار باشد.

همچنین در ادامه بخوانید؛ رکوردشکنی صادرات ال‌ان‌جی روسیه به چین؛ جابه‌جایی توازن در بازار گاز مایع