یونان پس از بیش از چهل سال اولین مجوز اکتشاف دریایی را برای بلوک ۲ در دریای ایونی به کنسرسیومی شامل اکسون‌موبیل صادر کرده و عملیات حفاری از اواخر ۲۰۲۶ یا ۲۰۲۷ آغاز می‌شود. همچنین، امتیازهای اکتشافی دیگری در جنوب پلوپونز به شرکت‌های شورون و Hellenic Energy اعطا شده است.

ایتالیا نیز به احیای پروژه‌های دریایی فکر می‌کند و بریتانیا محدودیت‌های اکتشاف در دریای شمال را کاهش داده و آماده صدور مجوز دو میدان جدید است. هم‌زمان، کشف میادین جدید در لهستان و برنامه نروژ برای ۲۵۰ حلقه چاه اکتشافی در یک دهه، روند بازگشت اروپا به حفاری داخلی را تقویت کرده است.

اتحادیه اروپا اکنون حدود ۸۵٪ گاز خود را از واردات تأمین می‌کند و واردات LNG از آمریکا در سال‌های ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۹ به حدود ۷۰٪ کل واردات LNG خواهد رسید.

قرارداد تجاری اخیر میان اتحادیه و آمریکا شامل خرید سالانه ۲۵۰ میلیارد دلار محصولات انرژی از ایالات متحده است؛ اما این سطح از وابستگی با راهبرد امنیت انرژی جدید اروپا در تضاد قرار می‌گیرد.

بیشتر در همین زمینه: جایزه دستاورد برتر صنعت نفت، گاز و پتروشیمی به پازارگاد رسید

تحلیل فنی

۱. ظرفیت و زمان‌بندی تولید داخلی: توسعه میادین دریایی معمولاً چند سال فاصله بین کشف و تولید دارد. نخستین آثار واقعی بر عرضه اروپا بیشتر از اواسط تا اواخر دهه ۲۰۳۰ دیده می‌شود؛ بنابراین، در زمستان‌های نزدیک همچنان نیاز به واردات LNG حفظ خواهد شد.

۲. زیرساخت: حفاری داخلی مستلزم تکمیل خطوط لوله، تأسیسات فرآورش گاز، و ظرفیت ذخیره‌سازی است. حتی با توسعه تولید، بدون زیرساخت، امنیت عرضه در دوره‌های پیک تضمین نمی‌شود.

۳. بازار و قیمت: توسعه ظرفیت LNG آمریکا و صادرات رکوردی آن همچنان تعیین‌کننده قیمت‌های کوتاه‌مدت در هاب‌های اروپایی است. افزایش زیرساخت مایع‌سازی در آمریکا می‌تواند فشار نزولی بر قیمت‌ها وارد کند، اما هزینه حمل و ذخیره محلی نقش تعیین‌کننده دارد.

تحلیل استراتژیک

۱. امنیت انرژی: بحران ۲۰۲۲ نشان داد حذف گاز روسیه بدون جایگزین داخلی، اروپا را به ریسک بالا و پرداخت‌های سنگین وابسته می‌کند. بازگشت به حفاری داخلی پاسخی به نیاز امنیتی است، نه یک تغییر ایدئولوژیک.

۲. تعارض با اهداف اقلیمی: برنامه کربن‌خنثایی ۲۰۵۰ و کاهش ۹۰٪ انتشار تا ۲۰۴۰ با توسعه میادین جدید در تضاد قرار می‌گیرد. فشار از سوی احزاب محیط‌زیستی و جامعه مدنی افزایش خواهد یافت.

۳. توافق با آمریکا: قرارداد خرید سالانه ۲۵۰ میلیارد دلار انرژی از آمریکا، یک وابستگی سیاسی-اقتصادی ایجاد می‌کند. در صورت افزایش حفاری داخلی، اروپا ناچار به بازتعریف تعهدات یا کاهش حجم خرید خواهد شد؛ این مسئله می‌تواند حساسیت دیپلماتیک ایجاد کند.

تحلیل اجرایی — Executive Insight

۱. دو مسیر هم‌زمان: برای جلوگیری از کمبود زمستانی، واردات LNG باید ادامه یابد، ولی هم‌زمان باید سرعت مجوزدهی و سرمایه‌گذاری در پروژه‌های داخلی افزایش یابد.

۲. ابزارهای مدیریت ریسک: برنامه‌های ذخیره‌سازی، قراردادهای منعطف LNG، و ابزارهای مالی پوشش ریسک ضروری هستند.

۳. شرکت‌ها و اپراتورها: فرصت سرمایه‌گذاری در حفاری دریایی، حمل، ذخیره‌سازی و خدمات میدان ایجاد می‌شود. توجه به زمان‌بندی و تأمین مالی چندساله کلیدی است.

۴. پیامد بازار: تا ورود ظرفیت جدید، آمریکا صادرکننده مسلط باقی خواهد ماند و قیمت‌ها در اروپا همچنان حساس به عرضه LNG خواهند بود.

تحلیل سیاسی

بازگشت به حفاری داخلی اروپا را در نقطه تقابل سیاست انرژی و اقلیم قرار می‌دهد. از یک‌سو امنیت تأمین و جلوگیری از بحران‌های زمستانی به اولویت ملی تبدیل شده است؛ از سوی دیگر، سیاست‌های اقلیمی و وعده‌های ۲۰۵۰ تحت فشار قرار می‌گیرند.

قرارداد تجاری جدید با آمریکا لایه‌ای از حساسیت سیاسی و دیپلماتیک می‌افزاید، زیرا توسعه میادین داخلی می‌تواند حجم خرید از آمریکا را کاهش دهد، در حالی که صادرات LNG، ابزار نفوذ واشنگتن در سیاست انرژی اروپا شده است.

همچنین در ادامه بخوانید؛ بازگشت اروپا به گاز داخلی؛ شکستن رؤیای انرژی ارزان و سبز